Zakon o Akademiji nauka i umjetnosti Republike Srpske

ZAKON

O AKADEMIJI NAUKA I UMJETNOSTI REPUBLIKE SRPSKE

I OSNOVNE ODREDBE

Član 1.

Ovim zakonom uređuje se status i uloga Akademije nauka i umjetnosti Republike Srpske (u daljem tekstu: Akademija), postupak predlaganja i izbora članova Akademije, djelatnost i unutrašnja organizacija Akademije, upravljanje Akademijom i finansiranje Akademije, kao i druga pitanja od značaja za rad Akademije.

Član 2.

Akademija je najviša naučna i umjetnička ustanova u Republici Srpskoj (u daljem tekstu: Republika). Akademija organizuje, razvija i podstiče naučnu, umjetničku i kulturnu djelatnost, zalaže se za primjenu postignutih rezultata i svojim djelovanjem doprinosi ukupnom napretku Republike. Akademija obavlja djelatnost od opšteg interesa za Republiku.

Član 3.

Akademija je samostalna ustanova kojom upravljaju članovi Akademije, u skladu sa ovim zakonom i Statutom Akademije.

(2) Akademija ima status pravnog lica čije sjedište je u Banjoj Luci.

(3) Akademija je nosilac prava svojine na pokretnoj i nepokretnoj imovini.

Član 4.

Akademija obavlja djelatnost na osnovu ovog zakona, zakona kojim se uređuje naučnoistraživačka djelatnost, Statuta Akademije i drugih propisa. Statutom i drugim opštim aktima Akademije uređuje se njena organizacija, način rada i upravljanja, u skladu sa ovim zakonom.

Član 5.

(1) Akademija je jedina ustanova koja predstavlja Republiku Srpsku u odnosima sa drugim akademijama nauka i umjetnosti i asocijacijama akademija nauka i umjetnosti.

(2) Odrednicu „Akademija nauka i umjetnosti Republike Srpske“ u svom nazivu ne mogu koristiti druga pravna lica u Republici Srpskoj.

Član 6.

Gramatički izrazi upotrijebljeni u ovom zakonu za označavanje muškog ili ženskog roda podrazumijevaju oba pola.

II ČLANOVI AKADEMIJE

Član 7.

(1) Članovi Akademije su: redovni, dopisni i inostrani.

(2) Redovni i inostrani članovi imaju zvanje akademik.

(3) Redovni i dopisni članovi mogu biti u radnom sastavu i izvan radnog sastava.

Član 8.

(1) Za dopisnog člana Akademije može biti izabran državljanin Republike Srpske i Bosne i Hercegovine na osnovu izuzetnog doprinosa u nauci, odnosno umjetnosti.

(2) Za redovnog člana Akademije može biti izabran državljanin Republike Srpske i Bosne i Hercegovine na osnovu izuzetnog doprinosa u nauci, odnosno umjetnosti, ostvarenog nakon izbora za dopisnog člana Akademije.

(3) U radni sastav Akademije biraju se članovi Akademije koji su državljani Republike Srpske i koji imaju prebivalište u Republici Srpskoj.

(4) Državljani Republike Srpske čije je prebivalište izvan teritorije Republike Srpske biraju se za članove Akademije izvan radnog sastava.

(5) Član Akademije izvan radnog sastava koji ispuni uslove iz stava 3. ovog člana može postati član radnog sastava.

(6) Članu Akademije u radnom sastavu koji prestane da ispunjava uslov da ima prebivalište u Republici Srpskoj mijenja se status u člana izvan radnog sastava.

(7) Članu Akademije u radnom sastavu koji ne ispunjava obaveze propisane ovim zakonom i Statutom Akademije može se promijeniti status u člana izvan radnog sastava.

(8) Odluku o promjeni statusa članu Akademije iz st. 5, 6. i 7. ovog člana donosi Skupština Akademije, na prijedlog Predsjedništva Akademije.

(9) Za inostranog člana Akademije može biti izabran strani državljanin zaslužan za opšti napredak nauke i umjetnosti i za razvoj naučnih i umjetničkih veza između zemlje u kojoj djeluje i Republike Srpske.

(10) Akademija može dodijeliti počasno članstvo istaknutim ličnostima u zemlji i inostranstvu.

Član 9.

Procedura izbora redovnih i dopisnih članova Akademije obavlja se na osnovu javnog konkursa, svake treće godine. Akademija može, po potrebi, raspisati konkurs za prijem novih članova za određene, manje zastupljene, naučne oblasti i prije održavanja redovnih izbora iz stava 1. ovog člana. Prijedloge za izbor redovnih i dopisnih članova po konkursu iz stava 1. ovog člana mogu davati: odjeljenja Akademije, tri člana akademija, univerziteti, fakulteti, umjetničke akademije, naučne ustanove, naučna i stručna društva, naučna udruženja i udruženja i organizacije umjetnika. Prijedlog za izbor člana Akademije podnosi se u pisanoj formi i mora biti obrazložen. Kandidate za inostrane članove predlaže Predsjedništvo Akademije.

Član 10.

(1) Članove Akademije bira Skupština Akademije, na posebnoj sjednici koja se održava svake treće godine, glasanjem članova Skupštine u radnom sastavu.

(2) Redovni članovi Akademije biraju se većinom glasova svih redovnih članova u radnom sastavu, a ostali članovi Akademije većinom glasova svih redovnih i dopisnih članova u radnom sastavu.

(3) Prilikom glasanja, članovi Skupštine se pridržavaju kriterijuma i prijedloga odjeljenja za izbor kandidata.

(4) Inostrane članove Skupština bira aklamacijom.

Član 11.

(1) Statutom Akademije se uređuju kriterijumi, način i postupak predlaganja i biranja članova Akademije, kao i njihova prava i obaveze.

(2) Statutom Akademije utvrđuje se ukupan broj članova radnog sastava Akademije, kao i broj redovnih i dopisnih članova Akademije, vodeći računa o ravnoteži između pojedinih oblasti nauka i umjetnosti i ravnomjernoj popunjenosti odjeljenja Akademije.

Član 12.

(1) Redovnim i dopisnim članovima u radnom sastavu Akademije pripada akademska nagrada, kao vid društvenog priznanja, koja se isplaćuje mjesečno.

(2) Visina nagrade za redovne članove Akademije utvrđuje se u visini jedne i po, a za dopisne članove u visini jedne prosječne neto zarade po zaposlenom u Republici Srpskoj ostvarene u prethodnom mjesecu, prema podacima Republičkog zavoda za statistiku.

(3) Naknada za rad članova Predsjedništva Akademije utvrđuje se Statutom Akademije i ne može biti viša od akademske nagrade iz stava 2. ovog člana.

Član 13.

U izvršavanju zadataka Akademije učestvuju, pored njenih članova, i drugi naučnici, istaknuti stručnjaci i umjetnici, čija se prava i dužnosti uređuju Statutom i drugim opštim aktima Akademije.

III DJELATNOST AKADEMIJE

Član 14.

(1) Djelatnost Akademije je javna.

(2) Statutom Akademije uređuje se način obavještavanja javnosti o njenoj društvenoj, naučnoj i umjetničkoj djelatnosti.

(3) Građa koju Akademija čuva dostupna je javnosti na način uređen zakonom i Statutom Akademije.

Član 15.

(1) Osnovna djelatnost Akademije obavlja se u Akademiji, njenim odjeljenjima, institutima i odborima.

(2) Odjeljenja se obrazuju za jednu ili više oblasti nauka i umjetnosti.

(3) Instituti su naučnoistraživačke organizacione jedinice Akademije.

(4) Odbori se obrazuju iz reda članova odjeljenja i drugih istaknutih stručnjaka i umjetnika.

(5) Statutom Akademije utvrđuju se broj, unutrašnja organizacija i rad odjeljenja, instituta i odbora.

Član 16.

(1) Djelatnost Akademije:

a) organizuje i obavlja naučna istraživanja od značaja za društveni, ekonomski i kulturni razvoj Republike,

b) razmatra stanje u oblasti nauke i umjetnosti u Republici i daje republičkim i drugim organima i organizacijama, po svojoj inicijativi ili na njihov zahtjev, prijedloge i mišljenja o unapređenju nauke, organizaciji naučnog rada, odnosno umjetnosti, obrazovanja, kao i o primjeni dostignuća savremene nauke i umjetnosti,

v) učestvuje u utvrđivanju opšte politike u oblasti nauke, umjetnosti i kulture,

g) učestvuje u usaglašavanju programa rada Akademije s programima ustanova i organizacija iz oblasti nauke i kulture s kojima sarađuje,

d) učestvuje u utvrđivanju programa naučnog rada, razvoja kulturnih djelatnosti i obrazovanja u Republici,

đ) podstiče i pomaže rad i usavršavanje mladih naučnika i umjetnika,

e) skuplja, sređuje i proučava građu iz oblasti nauke i umjetnosti,

ž) izdaje stalne i povremene publikacije iz oblasti nauke, kulture i umjetnosti i razmjenjuje ih sa ustanovama i organizacijama u zemlji i inostranstvu,

z) organizuje naučne skupove, savjetovanja i druge sastanke naučnika i umjetnika iz zemlje i inostranstva,

i) učestvuje, po potrebi, u ocjenjivanju rezultata naučnog i umjetničkog stvaralaštva,

j) sarađuje s naučnim, kulturnim, obrazovnim, privrednim i stručnim ustanovama i organizacijama u zemlji i inostranstvu,

k) vrši izradu Enciklopedije Republike Srpske i drugih strateških dokumenata,

l) sarađuje sa drugim akademijama u zemlji i inostranstvu i međunarodnim udruženjima i asocijacijama akademija, lj) posebno sarađuje sa Srpskom akademijom nauka i umetnosti, u skladu sa Sporazumom o specijalnim i paralelnim vezama između Republike Srpske i Republike Srbije, i

m) obavlja i druge poslove utvrđene Statutom Akademije.

(2) Statutom Akademije uređuje se način obavljanja djelatnosti iz stava 1. ovog člana.

IV UPRAVLJANJE AKADEMIJOM

Član 17.

Organi Akademije su: Skupština, Predsjedništvo i predsjednik Akademije.

Član 18.

(1) Skupština Akademije je organ upravljanja i najviši organ Akademije.

(2) Skupštinu Akademije sačinjavaju svi redovni i dopisni članovi Akademije u radnom sastavu.

(3) Statutom Akademije uređuje se način rada Skupštine i učešće članova Akademije u njenom radu.

Član 19.

Skupština Akademije:

a) donosi Statut Akademije,

b) utvrđuje program rada Akademije,

v) razmatra osnovna pitanja iz oblasti rada Akademije i odlučuje o njima,

g) bira članove Akademije,

d) bira i razrješava predsjednika, potpredsjednike, generalnog sekretara i ostale članove Predsjedništva Akademije,

đ) potvrđuje izbor sekretara odjeljenja i njihovih zamjenika,

e) bira inostrane članove aklamacijom,

ž) donosi finansijski plan i usvaja finansijski izvještaj Akademije,

z) daje saglasnost na akt o unutrašnjoj organizaciji i sistematizaciji radnih mjesta i platama zaposlenih u Službi Akademije i

i) obavlja i druge poslove utvrđene zakonom i Statutom Akademije.

Član 20.

(1) Statut Akademije i njegove izmjene i dopune, i ostale odluke iz djelokruga rada Skupštine Akademije, donose se većinom glasova članova radnog sastava Akademije.

(2) Statutom Akademije se uređuje način odlučivanja o pitanjima iz djelokruga rada Skupštine Akademije.

Član 21.

(1) Predsjedništvo Akademije je izvršni organ Akademije.

(2) Predsjednik, potpredsjednici, generalni sekretar, kao i sekretari odjeljenja po položaju su članovi Predsjedništva Akademije.

(3) Broj članova Predsjedništva Akademije, sastav, način izbora i trajanja njihovog mandata uređuje se Statutom Akademije.

Član 22.

Predsjedništvo Akademije izvršava odluke i zaključke Skupštine Akademije, donosi opšte akte Akademije, stara se o primjeni Statuta i drugih opštih akata Akademije, usklađuje i usmjerava rad odjeljenja, instituta, odbora i drugih radnih tijela Akademije, stara se o izvršavanju programa rada Akademije i obavlja druge poslove i zadatke utvrđene ovim zakonom i Statutom Akademije.

Član 23.

Predsjednik Akademije predstavlja i zastupa Akademiju, saziva sjednice Skupštine i Predsjedništva i predsjedava njima, stara se o izvršenju njihovih zaključaka i obavlja druge poslove i zadatke u skladu sa Statutom Akademije.

Član 24.

Predsjednik Akademije, potpredsjednici Akademije, generalni sekretar Akademije i sekretari odjeljenja biraju se na period od četiri godine, s mogućnošću ponovnog izbora.

Član 25.

Statutom Akademije mogu se propisati radna tijela Akademije za izvršavanje odluka i zaključaka organa Akademije i obavljanje drugih poslova i zadataka utvrđenih ovim zakonom i Statutom Akademije.

Član 26.

(1) Stručne, administrativno-tehničke, finansijske, pravne, opšte i druge poslove za potrebe Akademije obavlja Služba Akademije.

(2) Na prava, obaveze i odgovornosti zaposlenih u Službi Akademije primjenjuju se opšti propisi o radu.

V FINANSIRANJE AKADEMIJE

Član 27.

Izvori finansiranja rada Akademije su: budžet Republike Srpske, prihodi od realizovanih naučnoistraživačkih projekata, prihodi od fondacija, zadužbina, donacija, sredstava ostvarenih po osnovu ugovora sa trećim licima, kao i sredstva obezbijeđena iz drugih izvora.

Član 28.

Akademija, u skladu sa zakonom, samostalno raspolaže svojim sredstvima i svojom pokretnom i nepokretnom imovinom.

VI PRELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBE

Član 29.

Akademija je pravni sljedbenik Akademije osnovane Zakonom o Akademiji nauka i umetnosti Republike Srpske („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 26/93).

Član 30.

Akademija će usaglasiti Statut, ostale opšte akte i unutrašnju organizaciju sa ovim zakonom u roku od šest mjeseci od dana stupanja na snagu ovog zakona.

Član 31.

Na članove Akademije koji su taj status stekli prije stupanja na snagu ovog zakona, neće se primjenjivati odredba člana 8. stav 6. ovog zakona.

Član 32.

Stupanjem na snagu ovog zakona prestaje da važi Zakon o Akademiji nauka i umetnosti Republike Srpske („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 26/93).

Član 33.

Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u „Službenom glasniku Republike Srpske“.

Mr Igor Radojičić