Zakon o finansiranju političkih organizacija

ZAKON

O FINANSIRANJU POLITIČKIH ORGANIZACIJA

Član 1.

Ovim zakonom uređuju se način i uslovi pod kojima političke organizacije obezbjeđuju sredstva za rad, kao i obezbjeđivanje sredstava za rad poslaničkih, delegatskih, odnosno odborničkih klubova i grupa.

Član 2.

Politička organizacija može da se finansira iz: članarina, dobrovoljnih priloga pravnih i fizičkih lica, izdavačke djelatnosti, prodaje propagandnog materijala i organizovanja svojih manifestacija, prihoda od imovine u vlasništvu političke organizacije i dobiti privrednog društva koje je u vlasništvu političke organizacije.

Privredno društvo iz stava 1. tačke 5) može se baviti samo djelatnošću u vezi sa kulturom ili izdavačkom djelatnošću.

(3) Godišnji prihod političke organizacije iz stava 1. t. 4) i 5) ovog člana ne može da prelazi 20% iznosa ukupnog godišnjeg prihoda političke organizacije.

Član 3.

Finansijska sredstva iz člana 2. stav 1. ovog zakona politička organizacija može da koristi isključivo za ostvarivanje ciljeva utvrđenih svojim programom i statutom.

Član 4.

Članarinom se, u smislu ovog zakona, smatra redovni novčani iznos koji član političke organizacije plaća na način i pod uslovima utvrđenim njenim statutom ili drugim aktom. Dobrovoljnim prilozima, u smislu ovog zakona, smatraju se povremene ili redovne uplate kojima fizička ili pravna lica dobrovoljno daju finansijska sredstva političkoj organizaciji u iznosu većem od iznosa članarine, kao i pružanje usluga ili davanje proizvoda političkoj organizaciji bez naplate. Za dobrovoljne priloge koji se daju političkoj organizaciji u formi proizvoda ili usluga fizička i pravna lica dužna su izdati račun na kojem će biti naznačena tržišna vrijednost poklonjenog proizvoda ili usluge, te na kojem je naznačeno da glasi na političku organizaciju i da ne podliježe naplati. Političke organizacije dužne su da vode evidenciju o prijemu članarina i dobrovoljnih priloga, te da izdaju potvrde o prijemu članarina i dobrovoljnih priloga. Ovlašteno lice u političkoj organizaciji uplaćuje članarinu i dobrovoljne priloge neposredno na transakcioni račun političke organizacije najkasnije u roku od deset dana od dana prijema uplate.

(6) Pod uslugama iz stava 2. ovog člana ne smatra se dobrovoljni rad volontera političke organizacije.

Član 5.

Fizička i pravna lica mogu da daju dobrovoljne priloge političkim organizacijama jednokratno ili više puta tokom kalendarske godine. Dobrovoljni prilozi u novcu uplaćuju se na transakcioni račun centrale političke organizacije. Ukupan iznos dobrovoljnih priloga fizičkog lica jednoj političkoj organizaciji ne može prelaziti iznos od 20.000,00 KM u kalendarskoj godini. Ukupan iznos dobrovoljnih priloga pravnog lica jednoj političkoj organizaciji ne može prelaziti iznos od 100.000,00 KM u kalendarskoj godini. Ukupan iznos koji član političke organizacije uplati na ime političke organizacije u toku jedne kalendarske godine ne može prelaziti iznos od 30.000,00 KM, što uključuje i članarine.

Član 6.

Politička organizacija dužna je da vodi poslovne knjige i da podnosi finansijski izvještaj u skladu sa zakonom. Politička organizacija dužna je svojim internim aktima da uredi sistem unutrašnje finansijske kontrole nad nižim organizacionim dijelom radi sprečavanja pogrešnog evidentiranja prihoda i rashoda, te zloupotrebe finansijskih sredstava. Na finansiranje izborne kampanje primjenjue se zakon kojim se reguliše sprovođenje izbora.

Član 7.

Sredstva za finansiranje rada poslaničkih, delegatskih, odnosno odborničkih klubova i grupa dodjeljuju se radi pokrića: paušalnih troškova za rad u izbornim jedinicama poslanika, odnosno odbornika, putnih troškova u inostranstvo ako organizator nije Narodna skupština Republike Srpske ili Vijeće naroda Republike Srpske, odnosno skupština jedinice lokalne samouprave, troškova nabavke materijala-goriva, štampe, službenih glasila i publikacija, troškova smještaja i ishrane poslanika, delegata, odnosno odbornika u vrijeme kada se ne održavaju sjednice i ostale troškove u vezi sa radom poslanika, delegata, odnosno odbornika u klubovima i grupama.

Član 8.

Finansijska sredstva za pokriće troškova iz člana 7. ovog zakona, u djelokrugu nadležnosti Narodne skupštine Republike Srpske i Vijeća naroda Republike Srpske, obezbjeđuju se u budžetu Republike Srpske, a u djelokrugu nadležnosti jedinica lokalne samouprave u njihovim budžetima.

Član 9.

Po odluci kluba, odnosno grupe, sredstva za rad poslaničkih, delegatskih, odnosno odborničkih klubova i grupa mogu se dodjeljivati drugim organizacijama i korisnicima za pokriće troškova iz člana 7. ovog člana.

Član 10.

Odluku i način raspodjele sredstava iz člana 7. ovog člana utvrđuju administrativne komisije Narodne skupštine Republike Srpske i Vijeće naroda Republike Srpske, odnosno nadležno radno tijelo određeno poslovnikom skupštine jedinice lokalne samouprave.

Član 11.

(1) Republička izborna komisija Republike Srpske (u daljem tekstu: Republička izborna komisija) nadležna je za provođenje odredbi ovog zakona i nadležna je da odluči da li su politička organizacija ili drugo pravno ili fizičko lice prekršili odredbe ovog zakona, kao i da izrekne sankcije bilo kojoj političkoj organizaciji zbog nepridržavanja navedenih odredbi ili da preduzme odgovarajuće administrativne mjere u okviru svoje opšte nadležnosti, u skladu sa zakonom.

(2) Prije izricanja kazne ili preduzimanja administrativne mjere, Republička izborna komisija nastojaće postići da politička organizacija, za koju je ustanovljeno da je prekršila odredbe ovog zakona, dobrovoljno otkloni uočene nedostatke, ako su oni otklonjivi.

(3) Svaku sumnju o krivičnom djelu koja se može dovesti u vezu sa finansiranjem političkih organizacija, Republička izborna komisija obavezna je prijaviti nadležnom tužilaštvu i Ministarstvu unutrašnjih poslova.

Član 12.

(1) U slučaju da politička organizacija ne postupi prema odredbama ovog zakona, Republička izborna komisija nadležna je za izricanje novčane kazne u skladu sa ovim zakonom i zakonom kojim se reguliše sprovođenje izbora.

(2) Vrhovni sud Republike Srpske nadležan je za razmatranje žalbi na odluke Republičke izborne komisije.

Član 13.

(1) Novčanom kaznom u iznosu od 1.000,00 KM do 3.000,00 KM kazniće se za prekršaj politička organizacija koja:

1) finansijska sredstva koristi suprotno odredbi člana 3. ovog zakona,

2) ne vodi evidenciju o prijemu članarina i dobrovoljnih priloga i ne izdaje potvrde o njihovom prijemu, u skladu s odredbom člana 4. stav 4. ovog zakona,

3) obezbijedi sredstva iz izvora koji nisu propisani članom 2. ovog zakona,

4) ne vodi evidenciju o svojim prihodima i rashodima u skladu sa propisima,

(2) Novčanom kaznom u iznosu od 200,00 KM do 600,00 KM kazniće se i fizičko lice koje izvrši prekršaj iz stava 1. ovog člana.

Član 14.

(1) Novčanom kaznom do trostrukog iznosa primljenih sredstava kazniće se za prekršaj:

1) politička organizacija koja je dobila sredstva u iznosu koji prelazi najveći utvrđeni godišnji prihod iz člana 2. stav 3. ovog zakona ili prelazi najveći utvrđeni iznos dobrovoljnih priloga iz člana 5. ovog zakona.

2) politička organizacija, lista nezavisnih kandidata i kandidat koji ne prijave i ne uplate u budžet Republike Srpske iznose dobrovoljnih priloga koji prelaze visinu iznosa utvrđenu u članu 5. ovog zakona,

(2) Novčanom kaznom u iznosu od 200,00 KM do 600,00 KM kazniće se i fizičko lice koje izvrši prekršaj iz stava 1. ovog člana.

Član 15.

Odredbe ovog zakona koje se odnose na izvore finansiranja i na finasiranje rada poslaničkih, delegatskih, odnosno odborničkih klubova i grupa, shodno se primjenjuju i na liste nezavisnih kandidata i nezavisne kandidate.

Član 16.

Stupanjem na snagu ovog zakona prestaje da važi Zakon o finansiranju političkih stranaka iz budžeta Republike, grada i opštine („Službeni glasnik Republike Srpske", broj 65/08).

Član 17.

Ovaj zakon stupa na snagu narednog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srpske".

Broj: 02/1-021-687/25PREDSJEDNIK Datum: 21. maj 2025. godineNARODNE SKUPŠTINE

Dr Nenad Stevandić