Zakon o Poreskoj upravi

Na osnovu člana 58. alineja 7. Poslovnika Narodne Skupštine Republike Srpske - prečišćeni tekst („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj: 79/07) Zakonodavni odbor Narodne Skupštine Republike Srpske, na sjednici 11. decembra 2007. godine, utvrdio je novi prečišćeni tekst Zakona o poreskoj upravi („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj: 51/01, 74/04, 2/05, 96/05 i 75/06) u kojem je označen dan stupanja na snagu navedenog zakona.

dr Željko Mirjanić s.r.

ZAKON O PORESKOJ UPRAVI

- prećišćeni tekst -

Glava I Opšte odredbe

Član 1.

Ovim Zakonom se uređuje osnov za sprovođenje i izvršavanje zakona iz oblasti poreza Republike Srpske i na zakonu zasnovanih podzakonskih propisa, te definišu prekršaji i krivična djela i sankcije iz oblasti poreza.

Član 2.

(1) Ovaj Zakon se odnosi na sprovođenje i izvršavanje aktivnosti iz oblasti svih vrsta republičkih, gradskih i opštinskih poreza u Republici Srpskoj.

(2) Ovaj Zakon se ne odnosi na sprovođenje i izvršavanje aktivnosti iz oblasti carinskih dažbina za robu koja prelazi državnu granicu. Sukob zakona

Član 3.

Ako ovim Zakonom nije drugačije propisano, Poreska uprava Republike Srpske (u daljem tekstu: PU) primjenjuje i druge zakone. U mjeri u kojoj su definicije ili odredbe ovog Zakona u sukobu sa drugim zakonima Republike Srpske, definicije ili odredbe iz ovog Zakona će imati prioritet nad drugim definicijama ili odredbama u stvarima koje se tiču poreskih pitanja, osim ako nije drugačije propisano ovim Zakonom. Glava II Definicije Porez

Član 4.

Porez u smislu ovog Zakona je svako plaćanje Budžetu Republike Srpske, grada, opštine i fondova koje se mora izvršiti po poreskim zakonima, zakonima o doprinosima i zakonima o taksama kao i po drugim zakonima kojima su propisane naknade (u daljnjem tekstu: poreskim zakonima), a koje je prinudno, nepovratno i ne daje se u zamjenu za određenu robu ili uslugu (u daljem tekstu: porez). Poreski obveznik

Član 5.

Poreski obveznik (u daljnjem tekstu: obveznik) u smislu ovog Zakona je lice koje je, u skladu sa poreskim zakonima, obavezno platiti porez ili kamatu. Pojam poreskog obveznika uključuje i poreskog posrednika i svako drugo lice koje je po poreskim zakonima obavezno platiti porez, kaznu ili kamatu. Poreski posrednik

Član 6.

Poreski posrednik je lice koje je, u skladu sa poreskim zakonima, dužno da od bilo kojeg lica obustavom ili na neki drugi način prikuplja poreze, te da iste uplati.

Poreski zakoni

Član 7.

Poreske zakone, u smislu ovog Zakona, čine zakonski propisi koji se odnose na poreze koje je donijela Narodna skupština Republike Srpske, kao i podzakonski akti koji se odnose na poreze donijete od strane skupština gradova ili opština, u skladu sa zakonom. Poreskim zakonima u smislu ovog Zakona smatraju se i podazakonski akti koje donosi PU za izvršavanje ovog Zakona. Predstavnik poreskog obveznika

Član 8.

Predstavnik obveznika je lice koje je zakonom ili ugovorom ovlašćeno da vodi dio ili sve poslove obveznika u vezi sa ispunjavanjem poreskih obaveza (u daljnjem tekstu: obaveza) obveznika u skladu sa poreskim zakonima. Poreska tajna

Član 9.

(1) Poreska tajna je svaka informacija ili podatak o obvezniku koje imaju poreski organi.

(2) PU je dužna da obezbjedi sigurnost i povjerljivost poreskih informacija i podataka prikupljenih od obveznika koji bi u slučaju otkrivanja mogli štetiti obvezniku. Lice zaposleno u PU dužno je da čuva podatke i informacije dobijene prilikom rada kao profesionalnu tajnu. Poreske informacije i podaci, primljene kao službeni dokumenti mogu se izdati:

1. službenicima Ministarstva finansija u svrhu sprovođenja njihovih službenih poreskih dužnosti u skladu sa poreskim zakonima.

2. Ministarstvu unutrašnjih poslova, javnom tužiocu i sudskim institucijama u svrhu utvrđivanja poreskih obaveza, odgovornosti za poreske prekšaje i prinudnu naplatu ili poreska krivična djela.

3. stranim poreskim vlastima u skladu sa međunarodnim ugovorima. drugim licima uz pismeni pristanak obveznika.

(3) Poreskom tajnom ne smatraju se:

1. informacije i podaci za koje obveznik u pismenom obliku izjavi da se ne smatraju poreskom tajnom;

2. informacije i podaci dati u takvom obliku da se ne mogu povezati sa pojedinačnim obveznikom ili se isti na drugi način ne mogu identifikovati;

3. ime i identifikacioni broj obveznika koji se koriste tokom inspekcijskog nadzora, naplate obaveza ili kod otvaranja računa u domaćoj i stranoj valuti;

4. informacije i podaci koji se mogu koristiti tokom istrage ili postupka u vezi sa krivičnim djelima iz oblasti poreza i

5. informacije i podaci koji su dobijeni tokom poreske istrage ili za koje se saznalo prilikom prikupljanja drugih informacija, a za koje se, u skladu sa članom 26. ovog Zakona, zahtijeva da budu proslijeđeni nadležnim organima u slučajevima kad postoji sumnja da je izvršen prekršaj ili krivično djelo koji nije iz oblasti poreza. Radni dan

Član 10.

Radni dan lica zaposlenog u PU je svaki dan koji direktor PU odredi kao takav, s tim da ukupan fond sati zaposlenog u PU mora biti u skladu sa Zakonom o radu i Zakonom o administrativnoj službi u upravi Republike Srpske. Knjige i evidencije

Član 11.

Knjige i evidencije predstavljaju dokumentaciju o poslovanju, transakcijama, plaćanjima i prihodima obveznika koji su, u skladu sa poreskim zakonima, bitni za određivanje njegove obaveze. Knjige i evidencije, između ostalog, uključuju: memorandume, glavne knjige, račune i računovodstvene evidencije u svim oblicima, uključujući i kompjuterske datoteke. Ako nije drugačije propisano poreskim zakonima, knjige i evidencije vodiće se na službenom jeziku Republike Srpske.

Banka, depozitna institucija ili ovlašćena organizacija za obavljanje platnog prometa

Član 12.

Banka, depozitna institucija i druga ovlašćena organizacija za obavljanje platnog prometa (u daljnjem tekstu: OOPP) u Republici Srpskoj je svako pravno lice koje poseduje dozvolu Agencije za bankarstvo Republike Srpske ili druge ovlašćene organizacije. Lice

Član 13.

Lice u smislu ovog Zakona je svako fizičko i pravno lice, dio pravnog lica ili druga organizacija.

Povezana lica

Član 14.

(1) Ako nije drugačije propisano poreskim zakonima, povezanim licima se smatraju:

1. članovi porodice obveznika i

2. lice koje kontroliše obveznika, lice koje kontroliše obveznik ili lice koje je pod zajedničkom kontrolom sa obveznikom.

(2) U porodicu obveznika ubrajaju se: supružnik obveznika, srodnici u pravoj liniji, braća i sestre, usvojenici i njihovi potomci koji žive u zajedničkom domaćinstvu. Kontrola znači vlasništvo, direktno ili putem jednog ili više pravnih lica, od najmanje pedeset posto vrijednosti imovine ili najmanje pedeset posto glasova akcionara pravnog lica koje je u pitanju. Prilikom kontrole, smatra se da lice posjeduje sve akcije koje direktno ili indirektno posjeduju članovi njegove porodice. Službenik poreskog organa

Član 15.

Službenik poreskog organa je svako lice zaposleno u PU. Ovlašćeni službenik PU je lice koje posjeduje službenu legitimaciju i ima ovlašćenja i odgovornosti službenog lica.

(3) Položaj, prava, obaveze i odgovornosti ovlašćenog službenika PU reguliše se zakonom i podzakonskim aktima.

Nalog za prenos sredstava

Član 16.

Nalog za prenos sredstava je dokument i prateći primjerci tog dokumenta neophodni za izvršenje prenosa sredstava sa jednog računa u OOPP na drugi račun. Rok izvršenja

Član 17.

Kada posljednji dan koji je poreskim zakonima propisan za izvršenje neke radnje pada na neradni dan, tada će se ta radnja smatrati izvršenom na vrijeme ako je izvršena prvog sljedećeg radnog dana. Uručenje dokumenata

Član 18.

Dokumenti se smatraju uručenim: pravnom licu ili organizaciji, ako je dokument uručen lično rukovodiocu, odnosno zakonskom ili ovlašćenom predstavniku pravnog lica ili organizacije ili ako je dokument poslan preporučenom poštom na posljednju poznatu adresu pravnog lica ili organizacije; i fizičkom licu, ako je dokument uručen lično tom fizičkom licu ili njegovom zakonskom ili ovlašćenom predstavniku, ili ako je dokument poslan preporučenom poštom na posljednju poznatu adresu ili mjesto stanovanja tog fizičkog lica. Budžet

Član 19.

Pod pojmom budžeta se podrazumijeva Budžet Republike Srpske, grada ili opštine. Glavno mjesto poslovanja

Član 20.

Glavno mjesto poslovanja nekog obveznika nalazi se u mjestu u kojem su udio prosječnog broja zaposlenih i knjigovodstvena vrijednost imovine obveznika veći nego u bilo kojem drugom mjestu. Postupke za izračunavanje udjela prosječnog broja zaposlenih i knjigovodstvene vrijednosti imovine propisaće PU podzakonskim aktima. Glava III Organizacija i rad poreskih organa

Član 21.

(1) Poreska uprava Republike Srpske je poreski organ, koji je sastavni dio Ministarstva finansija Republike Srpske.

(2) Sjedište PU je u Banjoj Luci. PU-om rukovodi direktor koga postavlja i razrješava Vlada Republike Srpske na prijedlog ministra finansija. Na isti način Vlada postavlja i razrješava i zamjenika direktora PU-e. Poreski organi djeluju u okviru svojih nadležnosti i u skladu sa zakonima Republike Srpske.

Član 22.

PU se organizuje u sjedište, područne centre, područne jedinice i privremene kancelarije (u daljem tekstu: organizacione jedinice). Organizaciju, nadležnost i obaveze o organizacionih jedinica propisuje direktor PU pravilnikom, na koji saglasnost daje Vlada Republike Srpske. Direktor PU donosi pravilnik kojim propisuje kriterijume za određivanje velikih poreskih obveznika. Rukovodioce organizacionih jedinica postavlja i razrješava direktor PU, uz saglasnost ministra finansija.

Član 23.

PU vrši kontrolu primjene poreskih zakona uključujući tačan obračun i uplatu poreza, kazni i kamata, otkriva i spriječava izvršavanje krivičnih djela i poreskih prekršaja u okviru svoje nadležnosti te otkriva i spriječava korupciju. Međusobna saradnja i saradnja sa državnim organima

Član 24.

Poreski organi su obavezni međusobno sarađivati u primjeni poreskih zakona. Poreski organi i druge državne institucije i organi obavezni su međusobno sarađivati bez nadoknade u izvršavanju dužnosti poreskih organa. Ako nije drugačije propisano zakonima Republike Srpske, državne institucije i organi ne mogu zadržavati informacije koje su relevantne za obavljanje dužnosti koje su povjerene poreskim organima. Prema ovom i drugim poreskim zakonima, inspekcijski nadzor lica vrši PU. U skladu sa ovim i drugim poreskim zakonima, PU je dužna primjenjivati mjere naplate. PU kad utvrdi činjenice i okolnosti koje daju povoda sumnji o postojanju krivičnih djela iz oblasti poreza propisanih u ovom ili bilo kojem drugom zakonu, istražiće relevantne informacije i nakon odluke da ima osnova za podizanje optužbe za krivično djelo, proslijediće relevantne dokaze i izvještaj nadležnom tužilaštvu. Na zahtjev tužilaštava, poreski organi pružiće pomoć u prikupljanju podataka u istražnom postupku zbog kršenja poreskih zakona. Organi nadležni za sprovođenje javnog reda i mira dužni su na zahtjev PU bez nadoknade obezbijediti potrebnu asistenciju za izvršavanje poreskih aktivnosti. PU razmjenjuje informacije sa institucijama BiH kao i sa odgovarajućim organima u Federaciji Bosne i Hercegovine i Brčko Distrikta u cilju primjene poreskih zakona oba entiteta i Brčko Distrikta. Ova odredba stupa na snagu kada entiteti i Brčko Distrikt zaključe sporazum o uzajamnoj pomoći po pitanjima poreza.

Međunarodna pravna pomoć i međunarodni ugovori

Član 25.

Pod međunarodnom pravnom pomoći, u smislu ovog Zakona, smatra se pravo PU da se u rješavanju određenog poreskog predmeta za pomoć obrati inostranom poreskom organu. Pružanje međunarodne pravne pomoći zasniva se na međunarodnim ugovorima.

(3) Ako nije sklopljen međunarodni ugovor, pravna pomoć se pruža pod sljedećim uslovima: ako postoji uzajamnost, ako se država koja prima pravnu pomoć obaveže da će primljena obavještenja i dokumentaciju koristiti samo u svrhu poreskog, prekršajnog i krivičnog postupka, kao i da će ta obavještenja i dokumentacija biti dostupni samo onim licima, organima uprave i sudovima koji vode navedene postupke, ako dostavljanje podataka ne ugrožava javni poredak i druge vitalne interese Republike Srpske, da ne postoji opasnost odavanja trgovinske, industrijske, tehnološke ili profesionalne tajne, kao i da davanje podataka neće obvezniku proizvesti štetu nespojivu sa svrhom pravne pomoći.

(4) Prije dostavljanja obavještenja i dokumentacije stranoj državi, obavještava se lice na koje se navedena obavještenja i dokumentacija odnose.

Prava Poreske uprave

Član 26.

Ovaj Zakon definiše određena prava PU. PU i njeni službenici, u okviru svojih ovlašćenja propisanih zakonima Republike Srpske, imaju pravo da:

obavljaju inspekcijski nadzor, izvršavaju prinudnu naplatu, u skladu sa ovim Zakonom i na drugi način primjenjuju sva ovlašćenja koja su im data ovim Zakonom i drugim zakonima; utvrđuju obavezu obveznika na osnovu njegovih knjiga i evidencija kao i drugih dokaza, uključujući sve činjenice na osnovu indicija u skladu sa članom 85. ovog Zakona; zahtijevaju od obveznika i drugih lica da predoče dokumente i druge informacije neophodne za sprovođenje i izvršenje poreskih zakona; u skladu sa postupcima iz člana 28. ovog Zakona, pozovu lice da da izjavu ili predoči dokumente neophodne za sprovođenje i izvršenje poreskih zakona; u skladu sa postupcima iz člana 29. ovog Zakona, uđu u poslovne prostorije u kojima se nalaze, ili bi se mogle nalaziti, knjige i evidencije ili drugi predmeti potrebni za sprovođenje i izvršenje poreskih zakona, te da pregledaju knjige i evidencije; zaplijene, na osnovu naloga i na način propisan zakonima Republike Srpske, knjige i evidencije ili druge predmete potrebne za sprovođenje i izvršavanje poreskih zakona; istražuju činjenice i prikupljaju dokaze o mogućim prekršajima i krivičnim djelima iz oblasti poreza i podnose izveštaj nadležnom tužilaštvu; objave podatke o utvrđenom, a neplaćenom porezu i imena obveznika putem medija;

9. po odluci rukovodioca organizacione jedinice kod koje je registrovano pravno lice ili organizacija, obustave početak postupka likvidacije, reorganizacije ili poništavanja registracije pravnog lica ili organizacije na period do šezdeset (60) dana radi sprovođenja i izvršenja poreskih zakona; zatraže od organa koji nisu nadležni za poreze da okončaju ili odbiju izdavanje dozvole pojedincima, pojedincima-preduzetnicima, pravnim licima ili organizacijama koji nisu izmirili obavezu, uz pismenu saglasnost direktora PU; predlože sudovima da preduzmu radnje za sprovođenje i izvršenje poreskih zakona; obavljaju svoje dužnosti na cijeloj teritoriji Republike Srpske; koriste usluge stručnjaka ili specijalista za pomoć u utvrđivanju i određivanju obaveza kada takvo stručno znanje ne postoji u okviru poreskih organa; odobre plaćanje informacija koje su dovele do naplate dodatnih poreza (najviše do 10% od dodatnog poreza, kazni i kamata koje su stvarno naplaćene), uz prethodnu saglasnost direktora PU; donesu podzakonske i druge akte za sprovođenje poreskih zakona; donesu podzakonske akte za tumačenje i provođenje poreskih zakona; pojave se na sudu ili kod nadležnih sudova ili organa uprave pri izvršavanju svojih obaveza i zatraže pomoć od njih; od Ministarstva unutrašnjih poslova traže zaštitu službenicima PU; nose vatreno oružje u skladu sa pravilnikom koji donosi direktor PU uz saglasnost Vlade Republike Srpske; sprovode internu kontrolu u PU i druga prava utvrđena ovim Zakonom.

Obaveze Poreske uprave

Član 27.

Obaveze PU propisane su ovim Zakonom. PU i njeni službenici obavezni su da:

se pridržavaju zakona Republike Srpske; vode evidenciju o obveznicima; obaveštavaju obveznike, na njihov zahtjev, o postojećim porezima, postupacima i uslovima plaćanja poreza, kao i o poreskim zakonima; tokom inspekcijskog nadzora obavještavaju obveznike o njihovim pravima i obavezama; pružaju obrazovne usluge u vezi sa poreskim zakonima, te pravima i obavezama obveznika; traže izvršavanje rješenja za plaćanje poreza, te u slučaju neplaćanja ili nepravilnog plaćanja, primenjuju mjere na zakonom propisani način, kako bi se osiguralo izvršenje ovih rješenja; primjenjuju poreske odbitke ili vraćaju preplaćene obaveze; daju obveznicima besplatne obrasce za poreske prijave;

9. čuvaju poreske tajne, osiguravaju da angažovani specijalisti i stručnjaci ne otkrivaju poreske tajne i poštuju pravilo o čuvanju informacija o obveznicima;

10. se odnose prema obveznicima i drugima sa poštovanjem i uvažavanjem; sarađuju po poreskim pitanjima u skladu sa sporazumima o međusobnoj saradnji u poreskoj oblasti koje su potpisali entiteti; prosljeđuju informacije, uključujući poreske tajne, koje su otkrivene tokom prikupljanja podataka ili se za njih saznalo tokom prikupljanja drugih informacija, organima nadležnim za provođenje zakona kada postoji sumnja da je počinjen prekršaj ili krivično djelo; istražuju činjenice i prikupljaju dokaze o mogućim krivičnim djelima iz oblasti poreza i podnesu izveštaj nadležnom tužilaštvu te preduzimaju druge mere propisane Zakonom o krivičnom postupku; izvršavaju druge obaveze utvrđene ovim Zakonom.

Pozivanje stranaka

Član 28.

PU ima pravo da pozove bilo koje lice da da izjavu ili da predoči dokumente ili druge knjige i evidencije potrebne za sprovođenje i izvršavanje poreskih zakona. Obrazac poziva propisuje PU, a poziv mora da sadrži: svrhu poziva, vrijeme i mjesto davanja izjave ili stavljanja na uvid dokumenata te prava i obaveze pozvane stranke. Odluku o upućivanju poziva donosi rukovodilac organizacione jedinice, koja poziva lice. Poziv će se uručiti licu najmanje tri radna dana prije dana davanja izjave ili stavljanja na uvid dokumenata. U slučajevima kada se u pozivu zahtijeva stavljanje na uvid knjiga i evidencije, dokumenata ili drugih predmeta, u pozivima će se navesti koje je knjige i evidencije ili druge predmete potrebno staviti na uvid. Lica koja nisu napunila šesnaest godina biće pozvana preko svojih roditelja ili zakonskih zastupnika. Lice koje je pozvano može zatražiti od poreskog organa da promijeni mjesto ili vrijeme davanja izjave ili stavljanja na uvid dokumenata navedenih u pozivu. Odluka o dozvoli promjene je u isključivoj nadležnosti lica koje je uputilo poziv. Pozvano lice ima pravo da njegov predstavnik učestvuje u postupku davanja izjave i da snimi cijeli tok davanja izjave na magnetofonsku traku. Tokom davanja izjave poreski organ ne smije tražiti od pozvanog lica informacije koje su zabranjene Ustavom i zakonima Republike Srpske.

Poreski organ nema pravo da zatraži da pozvano lice sastavlja i potpisuje dokumente. Pismeni zapisnik o izjavi sastaviće, potpisati i datirati lice koje vodi postupak. Video ili audio kaseta snimljena u toku postupka prilaže se uz zapisnik. Davanje izjave pozvanog lica provešće se u skladu sa zakonima Republike Srpske. Ako se uredno pozvano lice ne odazove pozivu, a svoj izostanak ne opravda, ili ako se ne može uredno izvršiti dostavljanje poziva zbog izbjegavanja prijema poziva, uz asistenciju organa Ministarstva unutrašnjnih poslova izvršiće se njegovo privođenje.

Ulazak u prostorije poreskog obveznika

Član 29.

(1) Poreski službenici imaju ovlašćenje da uz saglasnost obveznika uđu na svaki posjed ili prostorije gdje se: čuvaju ili se mogu čuvati knjige i evidencije ili drugi predmeti potrebni za sprovođenje i izvršenje poreskih zakona ili obavljaju ili se mogu obavljati bilo koje aktivnosti potrebne za sprovođenje i izvršenje poreskih zakona.

(2) Pristup poreskog službenika bez pristanka vlasnika, odnosno korisnika posjeda, u prostorije ili objekte za koje postoji indicija da ih koriste za poslovne aktivnosti, dopustiće se samo ako poreski službenik dobije i pokaže licu nalog koji je izdao direktor PU.

Odgovornost Poreske uprave

Član 30.

Službenici PU koji djeluju u okviru svojih službenih ovlašćenja oslobođeni su odgovornosti za štetu pričinjenu drugim licima koja je tim djelovanjima nastala. U takvim slučajevima tužba se može podići protiv Republike Srpske. Službenici poreskog organa odogovorni su materijalno, disciplinski, prekršajno i krivično za štetu koju su na radu ili u vezi sa radom, namjerno ili iz krajnje nepažnje, prouzrokovali PU ili obvezniku. Prenos ovlašćenja

Član 31.

Ako nije drugačije propisano poreskim zakonima, svako pravo dato bilo kojem službeniku PU, koji ima službeno ovlašćenje, može se prenijeti na druge poreske službenike koji imaju ista ovlašćenja u skladu sa pravilima koje utvrdi direktor PU.

Finansiranje i prihodi

Član 32.

Sredstva za finansiranje aktivnosti PU obezbjeđuju se u Budžetu Republike Srpske. PU je odgovorna za prikazivanje i evidentiranje svih prihoda i naplata u bilo kojem obliku, bilo iz poreza, kazni, kamata ili taksi. Sve uplate se vrše u korist Budžeta Republike Srpske u skladu sa propisima koje donese ministar finansija. Glava IV Prava i obaveze poreskih obveznika

Član 33.

(1) Obveznik ima pravo da:

1. od PU dobije besplatne informacije o porezima, kao i o poreskim zakonima kojima se regulišu postupci za plaćanje i uslove plaćanja,

2. dobije besplatne primjerke poreskih obrazaca i prijava, zahtijeva da se poreski organi i njihovi službenici ophode prema njemu sa poštovanjem i uvažavanjem, zastupa vlastite interese pred poreskim organima, lično ili putem svog predstavnika, izabere način vođenja knjiga, u skladu sa poreskim zakonima, u svrhu obračunavanja i plaćanja poreza, na propisani način koristi poreske olakšice, u skladu sa poreskim zakonima, daje objašnjenja poreskim organima o obračunavanju i plaćanju poreza, bude prisutan tokom svih kancelarijskih ili terenskih kontrola u skladu sa poreskim zakonima, uloži žalbu protiv rješenja o utvrđivanju poreza i protiv drugih odluka poreskog organa, u skladu sa poreskim zakonima, traži od nadležnih organa pomoć ili naloge potrebne za izvršenje prava koja mu pripadaju prema ovom ili drugim poreskim zakonima i ima i druga prava utvrđena poreskim zakonima.

(2) Obveznici čija su prava po ovom Zakonu povrijeđena imaju pravo da podnesu tužbu nadležnom sudu za naknadu štete, troškova koje su imali da bi zaštitili svoja prava ili sudskih troškova. Naknada će se platiti iz Budžeta Republike Srpske.

Član 34.

(1) Obveznik ima obaveze da: se registruje kod poreskog organa i da prijavi organizacionoj jedinici u kojoj je registrovan bilo kakvu promjenu adrese, vlasništva ili promjenu oblika organizovanja preduzeća te promjenu drugih podataka vezanih za upis u registar kod PU, vodi knjige i evidencije na način utvrđen poreskim zakonima, te osigura vođenje tih knjiga i evidencija, uključujući prateće kompjuterske evidencije i dokumente na period od pet godina od dana dospijeća poreske prijave za porez na koji se odnose te knjige i evidencije, podnosi poreske prijave u obliku, na mjestu i u vrijeme propisano poreskim zakonima, izmiruje svoje obaveze na način i pod uslovima utvrđenim poreskim zakonima, podnosi dokumente i daje informacije koje zatraži poreski organ, a koji su potrebni za sprovođenje i izvršavanje poreskih zakona; ne ometa službenike poreskog organa u obavljanju zakonom utvrđene dužnosti, kao pravno lice ili organizacija sa sjedištem u Republici Srpskoj, odnosno kao strano pravno lice ili organizacija koji ostvaruju prihode u Republici Srpskoj u roku od pet dana obavijesti organizacionu jedinicu PU u mjestu registracije o otvaranju ili zatvaranju bilo kojeg računa u OOPP u zemlji ili inostranstvu. Ova odredba se ne primenjuje na fizička lica, osim na preduzetnike, izvršava sve druge dužnosti utvrđene poreskim zakonima.

(2) Za neizvršavanje ili nepravilno izvršavanje dužnosti koje obveznik ima prema poreskim zakonima, biće odgovoran na način i prema uslovima utvrđenim ovim ili drugim zakonima Republike Srpske.

Glava V

Identifikacija i registracija poreskih obveznika

Član 35.

(1) Identifikacioni broj obveznika, u skladu sa pravilima koja utvrđuje PU, obavezna su imati sljedeća lica: svako pravno lice ili organizacija sa sjedištem u Republici Srpskoj;

2. svako fizičko lice sa prebivalištem ili boravištem u Republici Srpskoj koje ostvaruje prihode;

3. svako strano pravno lice ili organizacija koje ostvaruje prihode u Republici Srpskoj;

4. svako fizičko lice koje nema prebivalište ili boravište u Republici Srpskoj, a ostvaruje prihode u Republici Srpskoj.

Lice koje je na osnovu poreskih zakona dužno da poreskom organu podnese prijavu, izjavu ili drugi dokument, unijeće u tu prijavu, izjavu ili drugi dokument identifikacioni broj obveznika. Lice koje podnesi poresku prijavu, izjavu ili drugi dokument za drugog obveznika, unosi svoj identifikacioni broj kojim potvrđuje tačnost poreske prijave, izjave ili drugog dokumenta. Poreski organ će navesti identifikacioni broj obveznika u svim obavještenjima koja se šalju tom obvezniku. Ako nije drugačije propisano poreskim zakonima, identifikacioni broj obveznika biće jedinstven i jedini broj tog obveznika za sve poreze i za sve poreske organe.

Član 36.

Obveznici su dužni da se registruju kod PU u mjestu, u roku i na način propisan u ovom Zakonu. Obrazac prijave za registraciju propisuje direktor PU. Prijava uključuje identifikacioni broj obveznika, glavno mjesto poslovanja obveznika, lokaciju knjiga i evidencija obveznika, kao i druge relevantne informacije koje odredi PU. Obveznik - pravno lice i organizacija u prilogu prijave za registraciju dostavlja poreskom organu rješenje o sudskoj registraciji sa prilozima, a obveznik - preduzetnik rješenje o registraciji izdato od strane nadležnog organa. Po okončanju registracije obveznika, PU obvezniku izdaje potvrdu o registraciji. Odjavljivanje, oduzimanje i izdavanje duplikata potvrde o registraciji vrši se u skladu sa pravilima koja utvrđuje PU. Registracija pravnog lica, organizacije ili fizičkog lica kao obveznika izvršiće se nezavisno od okolnosti utvrđenih poreskim zakonima koji se odnose na utvrđivanje i izmirivanje obaveze za bilo koji porez.

Glavno mjesto poslovanja

Član 37.

Obveznik ima samo jedno glavno mjesto poslovanja. Kada više organizacionih jedinica PU tvrdi da je glavno mjesto poslovanja obveznika u okviru njihovih nadležnosti, tada lokaciju glavnog mjesta poslovanja obveznika određuje direktor PU.

Mjesto i vrijeme registracije

Član 38.

Pravno lice, organizacija ili preduzetnik iz Republike Srpske čije se glavno mjesto poslovanja nalazi u Republici Srpskoj, registruju se kod organizacione jedinice PU u čijoj nadležnosti se nalazi lokacija tog glavnog mjesta poslovanja.

Pravno lice ili organizacija iz Republike Srpske čije se glavno mjesto poslovanja nalazi izvan Republike Srpske registruje se u sjedištu PU. Posebna organizaciona jedinica pravnog lica ili organizacije iz Republike Srpske kao i jedinica investicionog fonda registruje se kod organizacione jedinice PU u okviru čije nadležnosti se nalazi lokacija glavnog mjesta poslovanja te posebne organizacione jedinice, odnosno jedinice investicionog fonda. Predstavništvo stranog pravnog lica ili organizacije u Republici Srpskoj registruje se kod organizacione jedinice PU u okviru čije nadležnosti se nalazi lokacija glavnog mjesta poslovanja tog predstavništva. Prijava za registraciju obveznika iz stavova 1. do 4. ovog člana podnosi se u roku od pet radnih dana od dana registracije kod sudskih organa ili organa uprave. Ukoliko obveznik ne podnese prijavu za registraciju u roku iz prethodnog stava, PU će izvršiti registraciju po službenoj dužnosti. Ukoliko obveznik iz stavova 1. do 4. ovog člana promjeni svoje glavno mjesto poslovanja, vlasništvo ili oblik organizovanja, taj obveznik obavezan je u roku od pet radnih dana o tome pismeno obavijestiti organizacionu jedinicu kod koje je registrovan. Ukoliko obveznik iz stavova 1. do 4. promijeni svoje glavno mjesto poslovanja, a novo glavno mjesto poslovanja je u nadležnosti druge organizacione jedinice, tada se obveznik registruje kod te druge organizacione jedinice u roku od pet radnih dana od uspostavljanja novog glavnog mjesta poslovanja. Obaveze drugih organa u postupku registracije

Član 39.

Sudski, odnosno organ uprave koji vrši registraciju - ponovnu registraciju, odnosno likvidaciju - reorganizaciju pravnih lica, organizacija ili preduzetnika obavještava organizacionu jedinicu PU u okviru koje se nalazi sjedište tog pravnog lica, organizacije ili preduzetnika u roku od pet radnih dana od dana preduzimanja navedene radnje. Organ uprave koji posjeduje podatke o mjestu prebivališta, odnosno boravišta ili smrti fizičkog lica obavještava organizacionu jedinicu PU u okviru koje se nalazi prebivalište, odnosno boravište tog lica u roku od pet radnih dana od dana prijave prebivališta, odnosno boravišta ili smrti fizičkog lica.

Član 40.

OOPP može otvoriti račun za pravno lice, organizaciju ili preduzetnika tek nakon stavljanja na uvid dokumenta PU kojim se potvrđuje registracija obveznika. OOPP može otvoriti obračunski ili drugi račun za fizičko lice samo nakon predočavanja identifikacionog broja obveznika. Glava VI Poreske prijave

Član 41.

Poreska prijava se sastoji od izveštaja i drugih relevantnih dokumenata koje je lice dužno podnijeti poreskom organu. Ako nije drugačije propisano poreskim zakonima, lice podnosi poresku prijavu za svaki porez kojem to lice podliježe u skladu sa poreskim zakonima. Poreska prijava se smatra podnesenom onog dana kada je primi PU u obliku, na način i u mjestu propisanim ovim Zakonom i podzakonskim aktima koje donese PU.

(4) Poreska prijava će se smatrati primljenom od strane PU u skladu sa stavom (3) ovog člana ukoliko su zadovoljeni sljedeći uslovi: da obveznik predoči poštansku potvrdu da je poreska prijava poslana poštom ili posjeduje kopiju poreske prijave koja je ovjerena prijemnim štambiljem i da obveznik dokaže da je plaćanje obaveze prikazane u poreskoj prijavi izvršeno u skladu sa članom 57.. ovog Zakona. Poreska prijava se smatra primljenom od strane PU na dan kada je prijava poslana preporučenom poštom ili na dan plaćanja obaveze, koji god od ova dva dana pada ranije. Obveznik podnosi poresku prijavu na utvrđenom obrascu. Obrasce poreske prijave propisuje PU. U skladu sa podzakonskim aktima, poreska prijava se može podnijeti na disketi ili u drugom obliku koji omogućava kompjutersku obradu podataka. Obveznik ili njegov zakonski predstavnik potpisuje poresku prijavu. Ako je cijelu ili dio prijave pripremilo drugo stručno lice, tada to stručno lice takođe potpisuje poresku prijavu i unosi svoj identifikacioni broj. Obveznik podnosi poresku prijavu u roku propisanom poreskim zakonima. Ako nije drugačije propisano poreskim zakonima, obveznik podnosi poresku prijavu organizacionoj jedinici kod koje je registrovan.

(10) Uputstva za podnošenje poreskih prijava daje PU ako poreski zakoni ne propisuju drugačije.

Član 42.

PU ima ovlašćenje da popuni i podnese poresku prijavu u ime obveznika onda kada obveznik nije pravilno podnio poresku prijavu u roku od trideset dana od dana dospijeća poreske prijave u skladu sa poreskim zakonima.

Izmijenjena poreska prijava

Član 43.

Obveznik može izmijeniti prethodno podnesenu poresku prijavu. Izmijenjena poreska prijava podnesena do dana dospijeća poreske prijave, smatraće se poreskom prijavom obveznika za taj period. Izmijenjena poreska prijava se podnosi radi otklanjanja greške koja je dovela do pogrešnog prijavljivanja iznosa obaveze. Obavještajna prijava

Član 44.

Obavještajna prijava je izveštaj koji je lice obavezno podnijeti PU u kojem daje informacije o plaćanju poreza ili druge informacije potrebne za sprovođenje i izvršavanje poreskih zakona.

(2) Uslovi za podnošenje obavještajne prijave iz prethodnog stava propisani su poreskim zakonima.

Poreske prijave za porez po odbitku

Član 45.

Poreska prijava za porez po odbitku je izveštaj koji poreski posrednik podnosi PU, a u kojem su sadržane informacije o obavezama koje se moraju obustaviti i platiti. Poreski posrednik takođe dostavlja kopiju poreske prijave za porez po odbitku licu od čijih se prihoda porezi odbijaju ili naplaćuju. Uslovi za podnošenje poreske prijava za porez po odbitku i dostavljanje kopija poreske prijave utvrđuju se poreskim zakonima.

Produženje roka za podnošenje poreske prijave

Član 46.

Na zahtjev obveznika, direktor PU može produžiti rok za podnošenje poreske prijave ili izveštaja za bilo koju vrstu poreza, najduže do šezdeset dana. Ovlašćenje za odobravanja ovih produženja može se prenijeti podređenim poreskim službenicima.

(2) Produženje roka za podnošenje poreske prijave ili izveštaja može se odobriti samo iz opravdanih razloga (bolest, odsustvo iz zemlje ili drugo).

(3) Produženja roka ne utiče na datum dospijeća za plaćanje poreza utvrđenog poreskim zakonom. Glava VII

Poreske obaveze

Član 47.

Obaveza je plaćanje poreza u skladu sa poreskim zakonima. Obaveza se obračunava za određeni porez, u skladu sa odredbama ovog Zakona. Obaveza se smatra dospjelom na dan utvrđen poreskim zakonima. Obavezu naplaćuje PU koristeći mjere naplate nakon što su određeni porez ili kazna utvrđeni.

(5) Rješenje za plaćanje obaveze može se promijeniti jedino pod uslovima utvrđenim u ovom Zakonu.

(6) Izmirenjem obaveze lice se oslobađa odgovornosti za tu obavezu.

Odgovornost pojedinca za poreske obaveze poreskog obveznika

Član 48.

(1) Odgovorno lice koje odobrava trošenje sredstava pravnog lica ili organizacije nakon prijema obavještenja o zaostalim obavezama, odgovorno je za obaveze tog pravog lica ili organizacije:

1. ako je to lice ovlašćeno da raspolaže sredstvima ili upravlja trošenjem sredstava tog pravnog lica ili organizacije,

2. ako je to lice primilo obavještenje o zaostalim obavezama koje nisu opozvane i

3. ako su, nakon što to lice primi obavještenje o zaostalim obavezama, sredstva pravnog lica ili organizacije, prema odobrenju tog lica, potrošena u druge svrhe, osim u svrhe plaćanja obaveze pravnog lica ili organizacije, i tako prouzrokuje neplaćanje obaveza.

(2) Obavještenje o zaostalim obavezama može se poslati odgovornom licu iz stava 1. ovog člana nakon utvrđivanja obaveze pravnog lica ili organizacije, ako obaveza nije izmirena do datuma dospijeća. Odluku da se izda obavještenje donosi rukovodilac organizacione jedinice PU kod koje je pravno lice ili organizacija registrovano ili rukovodilac organizacione jedinice koji je zadužen za naplatu zaostalih obaveza. Oblik obavještenja o zaostalim obavezama propisuje PU. Obavještenje će se smatrati primljenim od strane lica samo ako je ono lično uručeno ili poslano preporučenom poštom njemu ili njegovom ovlašćenom predstavniku. Do dana opoziva obavještenja, lice imenovano u obavještenju odgovorno je za sve obaveze pravnog lica ili organizacije koje nastanu nakon dana dostavljanja obavještenja a nisu izmirene do dana dospijeća, a koje ne prelaze iznos sredstava tog pravnog lica ili organizacije koja su potrošena prema ovlašćenju tog lica u druge svrhe, a ne u svrhe plaćanja obaveze pravnog lica ili organizacije. Organizaciona jedinica PU koja je izdala obavještenje opoziva obavještenje prvog radnog dana nakon izmirivanja zaostale obaveze iz obavještenja i dostavlja ga odgovornom licu ili njegovom ovlašćenom predstavniku u roku od dva radna dana od dana opoziva obavještenja. Lice iz stava 1. ovog člana za navedene radnje je solidarno odgovorno sa pravnim licem ili organizacijom. Odgovornost poreskog posrednika

Član 49.

Obaveza obveznika koju je, u skladu sa poreskim zakonima, obavezan naplatiti poreski posrednik, je obaveza poreskog posrednika od trenutka kada je naplati od obveznika. OOPP koja od obveznika primi nalog za prenos sredstava u svrhu plaćanja obaveze, odgovorna je za obavezu od trenutka prijema naloga, pod uslovom da postoje dovoljna sredstva na računu obveznika, a OOPP je ovlašćena da prenese sredstva na odgovarajući račun u skladu sa zakonima Republike Srpske. Odgovornost pojedinca za poreske obaveze poreskog posrednika

Član 50.

(1) Pojedinac je odgovoran za obaveze koje poreski posrednik ne obustavi pravilno ili ne naplati i ne uplati na odgovarajući račun: ako je taj pojedinac direktor ili njemu po položaju drugo odgovorno lice u pravnom licu ili organizaciji koja je poreski posrednik; ako je taj pojedinac ovlašćen da raspolaže sredstvima ili da odobri trošenje sredstava pravnog lica ili organizacije; ako je taj pojedinac znao ili mogao znati za propust pravnog lica ili organizacije da pravilno obustavi ili naplati i uplati obavezu na propisani račun.

(2) Lice iz stava 1. ovog člana za navedene radnje je solidarno odgovorno sa pravnim licem ili organizacijom.

Odgovornost primaoca imovine

Član 51.

(1) Lice koje primi imovinu drugog lica odgovorno je za obaveze tog lica:

1. ako primi imovinu najviše jednu godinu od dana preduzimanja mjera naplate od prenosioca;

2. ako za navedenu imovinu plati iznos manji od tržišne vrijednosti; Ako su lica povezana u smislu člana 14. Zakona, tada je obaveza primaoca jednaka tržišnoj vrijednosti navedene imovine. U ostalim slučajevima, obaveza primaoca je jednaka razlici tržišne vrijednosti navedene imovine i iznosa koji je primalac platio za tu imovinu. Poreska obaveza likvidiranog pravnog lica ili organizacije

Član 52.

Obavezu likvidiranog pravnog lica ili organizacije izmiruje likvidaciona komisija pravnog lica ili organizacije iz novčanih sredstava pravnog lica ili organizacije uključujući prihode od prodaje imovine pravnog lica ili organizacije, ili prihode od prodaje privatne imovine osnivača pravnog lica ili odgovornog lica u pravnom licu. Obavezu likvidirane posebne organizacione jedinice izmiruje pravno lice ili organizacija u čijem je sastavu posebna organizaciona jedinica. Ako likvidirano pravno lice ili organizacija ne može izmiriti obavezu, tada osnivači pravnog lica ili organizacije odgovaraju za obavezu neograničeno, u skladu sa zakonom i statutom. Na isti način odgovaraju vlasnik likvidiranog privatnog preduzeća i preduzetnik. Obaveza likvidiranog pravnog lica ili organizacije izmiriće se u roku od tri mjeseca nakon početka postupka likvidacije, ako taj period nije produžen odlukom rukovodioca organizacione jedinice PU kod koje je pravno lice ili organizacija registrovano. Organ nadležan za likvidaciju je obavezan obavijestiti nadležni poreski organ o likvidaciji u roku od pet dana od dana pokretanja likvidacije.

Član 53.

Obavezu koja se odnosi na likvidirani investicioni fond izmiruje upravljačko preduzeće iz novčanih sredstava investicionog fonda uključujući prihode od prodaje njegove imovine. Obavezu likvidiranog investicionog fonda treba izmiriti u roku od tri mjeseca nakon početka likvidacije, osim ako taj rok nije produžen odlukom rukovodioca organizacione jedinice PU kod koje je investicioni fond registrovan. Organ koji je nadležan za likvidaciju je obavezan obavijestiti nadležni poreski organ o likvidaciji u roku od pet dana od dana pokretanja likvidacije. Poreska obaveza reorganizovanog pravnog lica ili organizacije

Član 54.

U slučaju reorganizacije pravnog lica ili organizacije (spajanje, pripajanje, dijeljenje, odvajanje, itd.), obaveze reorganizovanog pravnog lica ili organizacije izmiruju pravni sljedbenici.

Odgovornost povezanih lica

Član 55.

Lice koje je u odnosu na drugo lice povezano u smislu člana 14. Zakona, odgovara za obaveze tog lica. Ostali slučajevi odgovornosti

Član 56.

Obavezu preminulog lica izmiruju nasljednici srazmjerno do iznosa vrednosti naslijeđene imovine. Ukoliko ne postoje nasljednici, obaveza preminulog lica izmiruje se iz njegove imovine. Obavezu lica kojeg sud smatra nestalim, odnosno proglasi poslovno nesposobnim, izmiruje zakonski zastupnik nestalog, odnosno poslovno nesposobnog lica iz imovine tog lica. Ako se prodajom imovine obeznika, u slučajevima iz stava 1. i 2. ovog člana, ne može u potpunosti izmiriti obaveza obeznika, ta obaveza se otpisuje.

Glava VIII Plaćanje i izmirivanje poreskih obaveza

Postupci plaćanja i izmirivanja poreskih obaveza

Član 57.

(1) Izmirivanje obaveze podrazumijeva plaćanje ukupnog iznosa obaveza dospjelih za plaćanje.

(2) Plaćanje obaveze izvršava se u zvaničnom sredstvu plaćanja u Republici Srpskoj, ako nije drugačije propisano zakonima Republike Srpske.

(3) Plaćanje obaveze izvršava se putem OOPP na odgovarajući račun, osim ako nije drugačije propisano. Kompenzacija obaveze obveznika i obaveze Vlade Republike Srpske, grada ili opštine prema obvezniku, može se odobriti kao plaćanje obaveze jedino ako je kompenzacija zakonom dozvoljena.

Član 58.

Danom plaćanja obaveze smatra se dan kada je uplata obaveze primljena na odgovarajući račun, osim ako se ne smatra da je plaćanje izvršeno prije tog datuma, u skladu sa stavom 2. ovog člana. Danom plaćanja obaveze obveznika smatra se dan kada je OOPP od obveznika primila nalog za prenos sredstava sa računa obveznika na odgovarajući račun, pod uslovom da postoje dovoljna sredstva na računu obveznika, a OOPP je ovlašćena da prenese sredstva na odgovarajuće račune. Obaveza OOPP

Član 59.

OOPP će izvršiti nalog nekog lica za prenos sredstava u svrhu plaćanja obaveza sve dok postoji dovoljno sredstava na računu tog lica, a OOPP je ovlašćena da izvrši prenos sredstava u skladu sa zakonima Republike Srpske. Nalog za prenos kojim se nalaže plaćanje obaveze izvršava OOPP u roku od jednog radnog dana od dana prijema naloga za prenos sredstava. Lice koje podnosi nalog za prenos sredstava neće plaćati ovakve usluge. Nalog za plaćanje

Član 60.

Obveznik može odrediti da se plaćanje odnosi na određeni porez ili određenu kaznu koja se ne odnosi na određeni porez. Naznačene uplate određenog poreza izvršavaju se po sljedećem redoslijedu:

troškovi postupka kamata na porez; kazne koje se odnose na određeni porez i iznos poreza;

(3) Naznačene uplate izrečenih kazni koje se ne odnose na određeni porez vrše se po sljedećem redoslijedu:

1. troškovi postupka iznos kazne.

(4) Ako obveznik ne naznači za koji porez ili kaznu vrši plaćanje, ili ako plaćanje vrši PU prema članovima 68. do 72. ovog Zakona, onda se plaćanje vrši po sljedećem redoslijedu: troškovi postupka koje je obveznik obavezan da plati ako je iznos uplate manji od iznosa ukupne obaveze;

2. iznos kamate koju je i obveznik obavezan da plati ako je iznos uplate manji od iznosa ukupne obaveze;

3. iznos kazni koje je i obveznik obavezan da plati ako je iznos uplate manji od iznosa ukupne obaveze; i

4. iznos poreza.

(5) Ako je iznos uplate veći od iznosa obaveze iz stavova 2. do 4. ovog člana, onda se primjenjuju pravila poreskih odbitaka i povrata.

Glava IX

Utvrđivanje poreske obaveze

Opšte odredbe o utvrđivanju poreske obaveze

Član 61.

Utvrđivanje obaveze je evidentiranje iznosa obaveze obveznika u evidenciju PU. Utvrđivanje poreske obaveze PU vrši:

1. po prijemu poreske prijave ili izmijenjene poreske prijave obveznika u kojoj je obračunao obavezu;

2. po usklađivanju iznosa obaveze prijavljene u poreskoj prijavi;

3. po podnošenju poreske prijave koju je PU pripremila u ime obveznika i u kojoj je PU obračunala obavezu. U slučaju kada je utvrđivanje izvršeno prema stavu 2. tačke 2. i 3. ovog člana, evidentiranje iznosa obaveze se vrši nakon što se pripremi rješenje za uplatu iznosa utvrđene obaveze i uruči obvezniku. Kad se utvrdi da obaveza nije plaćena u roku propisanom ovim ili drugim poreskim zakonima, kao troškovi naplate, platiće se 5% od ukupne obaveze, ali ne manje od 100 KM. Rukovodilac organizacione jedinice PU koja je izvršila utvrđivanje obaveze ili Odbor za rješavanje poreskih žalbi mogu poništiti ili izmijeniti utvrđenu obavezu.

Rješenje za plaćanje

Član 62.

(1) Rješenje za plaćanje utvrđene obaveze je pismeni akt kojim PU nalaže obvezniku da plati obavezu.

(2) Rješenje za plaćanje donosi PU kad utvrdi da obveznik nije pravilno obračunao, prijavio ili platio obavezu. PU utvrđuje obavezu na osnovu knjiga i evidencije obveznika i drugih činjenica opisanih u članu 85. ovog Zakona. Pri utvrđivanju iznosa obaveze, PU uzima u obzir i sve poreske odbitke koje je obveznik ranije uplatio.

(3) Rješenje za plaćanje sadrži sljedeće: naziv, odnosno (ime) obveznika; identifikacioni broj obveznika; datum izdavanja rješenja za plaćanje; vrstu poreza, period za koji se plaća obaveza, te iznos dospjelog poreza; iznos dospjele kamate; opis osnovice za utvrđivanje iznosa iz tačaka 4. i 5. ovog stava; poreske odbitke koje je obveznik ranije uplatio;

8. ukupnu obavezu i datum do kojeg se nalaže plaćanje;

9. način na koji se treba izvršiti uplata; posebnu naznaku da će u slučaju neplaćanja obaveze u datom roku PU, bez daljnjeg obavještavanja, pristupiti prinudnoj naplati; pouku o pravnom lijeku i adresu organizacione jedinice PU koja je izdala rješenje za plaćanje.

(4) Ako dva ili više obveznika solidarno odgovaraju za obavezu, onda se rješenje za plaćanje obaveze može izdati bilo kojem obvezniku. Plaćanje poreske obaveze

Član 63.

Obavezu iz rješenja za plaćanje treba platiti u roku od deset radnih dana nakon dana uručenja rješenja. Ako rukovodilac organizacione jedinice PU u čijoj je nadležnosti izdato rješenje za plaćanje, utvrdi da postoji opasnost neplaćanja obaveze, u skladu sa aktima izdatim od strane direktora ili zamjenika, onda se obaveza mora naplatiti prije isteka roka od deset dana. Ako se u žalbenom postupku otkriju dodatne informacije po kojima bi i obveznik trebao platiti iznos veći od utvrđenog, PU ne može u žalbenom postupku povećati iznos poreske obaveze, već vrši izmjenu utvrđivanja i izdaje novo rješenje za plaćanje, s tim da se na to rješenje može podnijeti nova žalba, koja ne odlaže izvršenje.

Glava X Postupci prinudne naplate Opšte odredbe

Član 64.

Mjere prinudne naplate se preduzimaju da bi se osiguralo izmirenje obaveze. Postupci i uslovi za primjenu mjera prinudne naplate, a koji nisu regulisani ovim Zakonom, regulisaće se podzakonskim aktima.

Mjere prinudne naplate se mogu primjenjivati samo za onu obavezu za koju je uručeno rješenje za plaćanje od strane PU i ako ta obaveza nije izmirena u roku. Ovo pravilo se ne primjenjuje za mjeru naplate koja je opisana u članu 68. ovog Zakona.

Izuzetno od prethodnog stava, PU može pokrenuti postupak prinudne naplate obaveza, odnosno javnih prihoda na osnovu izvršnog akta drugog organa, ukoliko je zakonom na osnovu koga je donesen taj akt propisano da PU sprovodi postupak prinudne naplate. Odluku o primjeni mjera prinudne naplate za izmirenje obaveze donosi rukovodilac nadležne organizacione jedinice PU. Mjere prinudne naplate se mogu primjenjivati bilo kojim redoslijedom, a dvije ili više mjera se mogu primjenjivati u isto vrijeme. Sljedeća imovina fizičkih lica izuzima se od mjera prinudne naplate:

lična pokretna imovina, osim vozila, predmeti za domaćinstvo, odjevni predmeti, namještaj i zalihe hrane u ukupnoj vrijednosti do 2.500 KM. alat koji koristi zanatlija ili majstor za svoj posao, do vrijednosti do 1.000 KM. plata i druga lična primanja ukupno do 250 KM mjesečno.

(7) U primjeni mjera prinudne naplate, PU koristi sva prava propisana ovim i drugim zakonima, a posebno:

1. pravo da obvezniku i drugim licima izda poziv za davanje izjave ili dostavu dokumenata i drugih informacija u skladu sa članom 26. stav 2. tačka 4. ovog Zakona i

2. pravo ulaska u prostorije gdje se nalaze ili bi se mogle nalaziti bilo koje knjige i evidencije ili drugi predmeti u skladu sa članom 26. stav 2. tačka 5. ovog Zakona.

(8) Iznosi koji su naplaćeni, a prelaze iznos obaveze, predstavljaju poreski odbitak ili poreski povrat.

Početak perioda i postupka prinudne naplate

Član 65.

Prinudna naplata i postupak prinudne naplate počinju dan nakon dana kada je rok za plaćanje obaveze istekao. Obveznik se obavještava o početku postupka prinudne naplate rješenjem za plaćanje iz člana 62. ovog Zakona. Ako je podnesen zahtjev za odgođeno plaćanje ili plaćanje u ratama u roku utvrđenom rješenjem iz člana 62. ovog Zakona, postupak prinudne naplate se obustavlja i pokreću se postupci koji regulišu odlaganje prinudne naplate u skladu sa ovim Zakonom.

Pravne posljedice u vezi sa početkom perioda prinudne naplate

Član 66.

Pokretanje prinudne naplate povlači za sobom sljedeće posledice: Obaveza se uvećava za 10% posebne takse. Posebna taksa se obračunava u visini od 10% od obaveze. Taksu obračunava nadležni poreski organ i o tome obavještava obveznika. Posebna taksa se refundira ako se obaveza poništi. Kamata na posebnu taksu se obračunava u skladu sa odredbama ovog Zakona. Naplata iz cjelokupne imovine obveznika može početi bez drugih obavjesti ako obaveza nije plaćena u roku i na način predviđen ovim Zakonom.

Obustava postupka prinudne naplate

Član 67.

Postupak prinudne naplate može se obustaviti u slučaju da obveznik uz zahtjev za obustavu dostavi garanciju ili jemstvo da će obavezu platiti u predloženom roku ili u ratama. Na garanciju ili jemstvo primenjuju se odredbe odgovarajućih propisa. Izuzetno od stava 1. ovog člana postupak se obustavlja ako obveznik dokaže postojanje nekih o sljedećih okolnosti:

postojanje greške kod obračuna obaveze ako su obaveza i troškovi postupka plaćeni ako je obaveza poništena.

(3) U slučaju iz stava 1. i 2. ovog člana PU će obavjestiti obveznika da je postupak obustavljen. Zakonska hipoteka

Član 68.

Ako obveznik ne plati obavezu koju je utvrdila PU u roku određenom u rješenju o utvrđivanju obaveze, uspostavlja se zakonska hipoteka na imovini i imovinskim pravima obveznika u korist PU radi izmirivanja obaveze. Zakonska hipoteka nastaje od dana uknjižbe iste i traje do izmirenja obaveze ili poništenja rješenja o utvrđivanju obaveze. Organizaciona jedinica PU koja je izvršila utvrđivanje obaveze ili je odgovorna za naplatu neplaćene obaveze, u skladu sa pravilima koje utvrdi PU, uknjižiće zakonsku hipoteku na imovini obveznika kod nadležnog organa.

(4) PU ima obavezu i pravo da sudskim putem naplati hipoteku.

(5) PU će u roku od dva radna dana nakon izmirenja obaveze i u skladu sa pravilima utvrđenim od strane PU podnijeti zahtjev za brisanje hipoteke.

Obustavljanje transakcija preko računa

Član 69.

Obustavljanje transakcija preko računa u OOPP vrši PU čime ograničava pravo obveznika da raspolaže sredstvima koja se nalaze ili se uplaćuju na njegov račun kao i pravo da otvara nove račune. Radnje iz prethodnog stava se ne odnose na transakcije koje su usmjerene na plaćanje obaveze. Rješenje o obustavi transakcija preko računa obveznika otvorenog u OOPP donosi rukovodilac organizacione jedinice PU koja je izvršila utvrđivanje obaveze ili je na drugi način zadužena za naplatu te obaveze i dostavlja ga obvezniku i svakoj OOPP u kojoj obveznik ima otvorene račune. Rješenje o obustavi transakcija sadrži: ime (naziv) obveznika, njegov identifikacioni broj, broj računa, iznos obaveze, vrstu obaveze i troškove naplate. Obustavu transakcija mora bezuslovno izvršiti OOPP po uručenju rješenja. Rješenje o obustavi transakcija preko računa obveznika važi do dana izmirenja obaveze, poništenja utvrđene obaveze, poništenja rješenja po žalbi ili do dana kada rješenje poništi rukovodilac organizacione jedinice PU koja je donijela rješenje. Organizaciona jedinica obavještava OOPP i obveznika o prestanku važenja rješenja u roku od dva radna dana od dana donošenja rješenja.

(7) OOPP koja obustavi transakcije preko računa obveznika, u skladu sa ovim članom, oslobađa se svake obaveze ili odgovornosti u vezi sa obustavom transakcija u odnosu na obveznika čiji je račun predmet obustave. Naplata poreske obaveze iz novčanih sredstava

Član 70.

Naplata obaveze iz novčanih sredstava obveznika se definiše kao prenos sredstava sa računa obveznika otvorenog u OOPP i prenos tih sredstava na odgovarajuće uplatne račune. Rješenje o naplati obaveze iz novčanih sredstava donosi rukovodilac organizacione jedinice PU u kojoj je utvrđena obaveza ili organizaciona jedinica koja je po drugom osnovu zadužena za naplatu te obaveze i dostavlja ga obvezniku i svakoj OOPP u kojoj obveznik ima otvorene račune. Po uručenju rješenja OOPP obustavlja transakcije preko računa, na način opisan u članu 69. ovog Zakona sve do poništenja rješenja o naplati obaveze iz novčanih sredstava prema stavu 6. člana 69. ovog Zakona. Rješenje o naplati obaveze iz novčanih sredstava mora bezuslovno izvršiti OOPP. U slučaju nepostojanja ili nedostatka novčanih sredstava na računu obveznika na dan uručenja rješenja isto se izvršava kada novčana sredstva pristignu na račun u roku od jednog radnog dana nakon priliva tih novčanih sredstava. Transfer sa deviznih računa obveznika se vrši u iznosu jednakom iznosu u konvertibilnim markama koji se plaća po kursnoj listi utvrđenoj od strane nadležne banke za odgovarajuću stranu valutu. OOPP koja prenese sredstva u skladu sa rješenjem o naplati obaveze iz novčanih sredstava u skladu sa ovim članom je oslobođena svake obaveze ili odgovornosti u vezi tog prenosa prema obvezniku čiji su računi predmet prenosa. Naplata poreske obaveze iz hartija od vrijednosti

Član 71.

Naplatu obaveze iz hartija od vrijednosti obveznika vrši PU putem banaka ili preduzeća koja su specijalizovana za upravljanje hartijama od vrijednosti. Rješenje o naplati obaveze iz hartija od vrijednosti obveznika donosi rukovodilac organizacione jedinice PU u kojoj je utvrđena obaveza ili koja je po drugom osnovu zadužena za naplatu te obaveze i dostavlja ga banci ili preduzeću u kojima se te hartije od vrijednosti čuvaju, kao i obvezniku. Rješenje o naplati obaveze iz hartija od vrijednosti sadrži ime (naziv) obveznika, njegov identifikacioni broj, iznos obaveze, podatke o hartijama od vrijednosti kojima raspolaže PU i zabranu trgovanja istim, vrstu obaveze i troškove naplate. Banka, odnosno preduzeće iz stava 2. ovog člana, istog dana dostavlja PU podatke o hartijama od vrijednosti, uključujući i procjenu njihove vrijednosti. Na osnovu rješenja banka, odnosno preduzeće obavezno je izvršiti prodaju hartija od vrijednosti pod najboljim uslovima na zvaničnom tržištu te da od iznosa dobijenog prodajom hartija od vrijednosti odbije proviziju i troškove prodaje. Naplata poreske obaveze iz imovine

Član 72.

Naplata obaveze iz imovine obveznika može se izvršiti u bilo koje vrijeme po isteku deset dana od dana dostavljanja rješenja za plaćanje obaveze. U slučaju odlaska obveznika ili njegovih sredstava iz Republike Srpske ili u slučajevima kad obveznik neumjereno troši sredstva, rukovodilac organizacione jedinice PU može odobriti da se naplata obaveze iz imovine izvrši ranije. Ova mjera naplate se izvršava kao pljenidba i prodaja imovine obveznika. Sredstva dobijena prodajom imovine obveznika koriste se za naplatu obaveza i troškova poreskog organa koje je imao u postupku sprovođenja pljenidbe. Ovo takođe obuhvata obustavu plata, potraživanja ili nekih drugih finansijskih potraživanja i korištenje dobijenih sredstava za naplatu obaveze. Imovina obveznika koja se može zaplijeniti i prodati, po ovom članu, uključuje cjelokupnu imovinu i imovinska prava koja pripadaju obvezniku, bilo da tu imovinu fizički poseduje ovaj obveznik ili neki drugi obveznik u momentu pljenidbe, osim za imovinu koja spada u kategoriju namijenjenu za svakodnevnu ličnu upotrebu fizičkog lica ili članova njegove porodice, kako je definisano u stavu 6. člana 64. zakona. Imovina obveznika uključuje i novčana sredstva i dugove trećih lica prema obvezniku. Rješenje o naplati obaveze iz imovine obveznika donosi rukovodilac organizacione jedinice PU koja je utvrdila tu obavezu ili organizacione jedinica PU koja je po drugom osnovu zadužena za naplatu te obaveze. Rješenje se mora izvršiti u roku od tri dana od dana donošenja. Rješenje sadrži: ime (naziv) obveznika, njegov identifikacioni broj, imovinu iz koje se vrši naplata, iznos obaveze i troškove naplate. Ovlašćeni poreski službenik uručiće rješenje obvezniku čija se imovina plijeni, i drugom licu ako posjeduje imovinu koja se plijeni ili je po drugom osnovu dužno obvezniku. Za vrijeme pljenidbe imovine, službenici koji vrše ovu pljenidbu pokazaće dokumente kojim potvrđuju svoja ovlašćenja i rješenje kojom se dozvoljava pljenidba. Pljenidba pokretne ili nepokretne imovine će se vršiti u prisustvu svjedoka. Ako obveznik ili lice koje posjeduje sredstva odbiju da ih predaju, poreski organ će zatražiti pomoć od nadležnih organa Ministarstva unutrašnjih poslova. Imovina obveznika koja se nalazi kod drugog lica može biti predmet pljenidbe i to lice je dužno predati tu imovinu poreskim službenicima ili platiti obavezu poreskim službenicima po njihovom zahtjevu. Lice koje imovinu preda PU ili plati obavezu biće oslobođeno od bilo kakve obaveze prema PU ili obvezniku čija je imovina predmet pljenidbe. Obustava plata ili drugih potraživanja obveznika čija je imovina predmet pljenidbe primjenjivaće se od dana prve pljenidbe sve dok se ne izmiri obaveza, ne poništi utvrđena obaveza ili do roka utvrđenog u sporazumu iz člana 75 . ovog Zakona. U vrijeme pljenidbe, poreski službenici koji izvršavaju rješenje, sačiniće zapisnik u kojem će biti navedena sva zaplijenjena imovina i jedan primjerak će dobiti obveznik kao i lice od koga su zaplijenjena sredstva. PU će ostaviti na sigurno mjesto i biti odgovorna za svu imovinu koju zaplijeni. Ako se zaplijeni gotovina, PU će deponovati tu gotovinu na odgovarajući račun u roku od jednog radnog dana od dana pljenidbe. Ako imovina koja se zaplijeni nije gotovina, poreski organ koji provodi pljenidbu će izdati obavještenje da je imovina zaplijenjena zbog neizmirenja obaveza. U roku od 8 dana u lokalnim novinama će se objaviti da se ta imovina prodaje, isto obavještenje staviće se na oglasnu tablu PU, na lokaciji te imovine i na najbližoj pošti. Primjerke ovog obavještenja dobiće obveznik i svako lice koje tvrdi da ima pravo na tu imovinu. Prodaja će se izvršiti po isteku 8 dana od dana objave obavještenja putem licitacije ili na drugi način u skladu sa zakonom i podzakonskim aktima PU. Nakon prodaje imovine, PU će izdati potvrdu o prodaji imovine kojom se na kupca prenose sva prava, kao i pravni osnov sticanja. Službenici PU i s njima povezana lica ne mogu ni posredno niti neposredno kupovati imovinu koja je zaplijenjena po ovom članu. Svaki obveznik čija je imovina, osim gotovine, zaplijenjena po ovom članu, ima pravo da izmiri obavezu i troškove pljenidbe prije prodaje imovine. Po izmirenju obaveze, PU će vratiti imovinu obvezniku u roku od pet radnih dana. Kada je zaplijenjena imovina kratkotrajnog karaktera, odnosno kvarljiva, ili kad PU ustanovi da postoje izuzetno važne okolnosti koje opravdavdavaju neodložnu prodaju, prodaja se može izvršiti u periodu kraćem od 8 dana. Prihod od prodaje imovine obveznika se koristi za plaćanje troškova pljenidbe i prodaje, a zatim za plaćanje obaveze obveznika, u skladu sa članom 60. ovog Zakona. Iznos prihoda od prodaje uplaćuje se na propisani račun u roku od jednog radnog dana od dana prodaje. Eventualni višak od prodate imovine se vraća obvezniku kao poreski odbitak. Prenos imovine na Republiku Srpsku

Član 73.

Ukoliko prodaja imovine nije uspjela ili posebno kada su troškovi čuvanja zaplijenjene imovine veći od vrijednosti iste, PU tu imovinu prenosi Republici Srpskoj. Obaveza obveznika umanjuje se za jednu trećinu iznosa procijenjene imovine prenijete Republici Srpskoj, a ako je ta vrijednost imovine veća od obaveze, obvezniku se isplaćuje razlika. Potraživanja trećih lica

Član 74.

Lica koja imaju određeno potraživanje prema zaplijenjenoj imovini mogu istaknuti svoje potraživanje PU od trenutka pljenidbe do prodaje zaplijenjene imovine. Uz potraživanje su dužni priložiti dokumente kojim dokazuju svoja potraživanja. PU po saznanju o potraživanjima trećih lica preduzima mjere putem kojih će osigurati naplatu obaveze. Prodaja zaplijenjene imovine na koju se potraživanje odnosi se odlaže do završetka postupka potraživanja trećih lica. Potraživanje koje je istaknuto nakon prodaje zaplijenjene imovine, odnosno prenosa imovine Republici Srpskoj se rješava prema odredbama građanskog prava.

Produženje roka

Član 75.

Direktor PU ovlašćen je da produži rok za izmirenje obaveze. Rok izmirenja obaveze se može produžiti samo ako će to produženje olakšati naplatu obaveze. Na obavezu za koju se produžava rok izmirenja plaća se kamata. Produženje roka za izmirenje obaveze se zaključuje u obliku pismenog sporazuma između PU i obveznika. Ako se obaveza iz sporazuma ne plati u potpunosti i na vrijeme, sporazum se poništava. Direktor PU određuje uslove pod kojima se odobrava produženje roka za izmirenje obaveze. Direktor PU će propisati uslove pod kojima će se odobravati produženje roka posebnim aktom. Ovlašćenje da produži rok za izmirenje dospjelih poreskih obaveza ima i ministar finansija u slučajevima, pod uslovima i po postupku koji propiše Vlada Republike Srpske svojom odlukom. Obustava naplate poreza

Član 76.

(1) Direktor ima ovlašćenje da utvrdi da naplata sa nesolventnog računa neće biti od koristi kada su šanse za uspješnu naplatu minimalne ili kada nije moguće locirati obveznika ili odgovorno lice.

(2) Kada se utvrdi u skadu sa pravilima koje donese PU da naplata ne bi bila ekonomski opravdana ili koja bi uzrokovala prekomjerne teškoće obvezniku obaveze koji su dospjele za naplatu mogu se prijaviti kao trenutno nenaplativi

(3) Obaveza za koju se ustanovi da trenutno nije naplativa i dalje će biti obaveza koji se duguje i na istu će se i dalje obračunavati kamata. Kada se utvrdi da se finansijska situacija obveznika poboljšala ili se utvrdi lokacija obveznika ili odgovornog lica naplata će biti nastavljena. Ako naplata poreza ne bi bila ekonomski opravdana ili bi uzrokovala prekomjerne teškoće obvezniku, PU može postupak naplate poreza privremeno obustaviti, odnosno odložiti na određeno vrijeme i na prijedlog Vlade Republike Srpske. Ovaj prijedlog može obuhvatiti sve ili samo pojedine predmete i sredstva izvršenja. Nesolventnost obveznika Konstatovanje nesolventnosti

Član 77.

Kada se u postupku prinudne naplate zaključi da su obveznik i odgovorna lica sa solidarnom i pojedinačnom odgovornošću nesolventni PU će konstatovati nesolventnost. Uslovi za proglašenje nesolventnosti smatraju se ispunjenim kada obveznik nema imovinu koja bi mogla podlijegati pljenidbi. Nesolventnost se konstatuje i u slučajevima kada je zaplijenjena imovina obveznika ustupljena republici Srpskoj, a čija je vrijednost manja od obaveze. Po konstatovanju nesolventnosti PU ispituje da li postoje lica sa subsidijarnom odgovornošću. U slučaju nepostojanja subsidijarno odgovornih lica ili ako se utvrdi njihova nesolventnost, PU konstatuje da je dug nenaplativ, a dužnik nesolventan. PU proglašava nesolventnost obveznika.

(4) Direktor PU može propisati pojednostavljeni postupak za proglašenje nesolventnosti obveznika koji duguju manje od 5.000 KM. Posljedice konstatovanja nesolventnosti

Član 78.

Kada je konstatovano da je obveznik nesolventan obaveza se smatra nenaplativom za određeno vrijeme i briše se iz evidencije naplativih obaveza. Konstatovanje nesolventnosti jednog obveznika ne sprečava PU da preduzima mjere prinudne naplate protiv drugih odgovornih lica. PU obavještava nadležni opštinski organ o tome da je konstatovano da je fizičko lice nesolventno. Ako PU konstatuje da je pravno lice nesolventno obavještava sudski registar u kome je pravno lice registrovano. Obavještenje se upisuje u sudskom registru. Sudski registar informiše PU o svakom zahtjevu za registrovanje ili izmjenu registracije obveznika za kojeg je PU konstatovala nesolventnost. Nenaplativost obaveza sa kasnijim rokom dospjelosti

Član 79.

Rezultat utvrđivanja nesolventnosti obveznika je da se sve obaveze sa kasnijim rokom dospjelosti smatraju nenaplativim za to vrijeme, zajedno sa obavezama koje su dovele konstatovanja nesolventnosti. Revizija nesolventnosti

Član 80.

PU kontroliše moguće uspostavljanje solventnosti obveznika ili drugih lica za koje je konstatovano da su nesolventni. U slučaju da obveznik ili druga lica ponovo postanu solventni PU opoziva prethodno konstatovanu nesolventnost. Posljedica opoziva nesolventnosti je ponovno pokretanje postupka prinudne naplate. Završne mjere Okončanje postupka prinudne naplate

Član 81.

(1) Kada je postupak prinudne naplate okončan u spis za prinudnu naplatu unose se sljedeći podaci: rezultati postupka koji se tiču prinudne naplate obaveze i konstataciju da je postupak prinudne naplate okončan.

Iznos koji je naplaćen koristi se prema redosljedu utvrđenom članom 60. ovog Zakona. Za dio obaveze koja nije plaćena primenjuje se postupak proglašenja obaveze nenaplativom. Ukoliko je prema jednom obvezniku pokrenut postupak prinudne naplate za dvije ili više obaveza naplaćeni iznos se koristi za izmirenje obaveza prema sljedećem redosljedu:

troškovi postupka prinudne naplate; kamata na obavezu; obaveza i obračunate takse prema redosljedu dospelosti.

(4) Priznanice o plaćanju obaveza koje su naplaćene daju se obvezniku.

Glava XI Inspekcijski nadzor Opšte odredbe o inspekcijskom nadzoru

Član 82.

Inspekcijski nadzor je ispitivanje i određivanje tačne obaveze obveznika od strane PU.

(2) PU obrađuje poreske prijave, vrši kancelarijsku i terensku kontrolu u skladu sa poreskim zakonima.

(3) Tokom svakog inspekcijskog nadzora, PU je dužna razjasniti sve okolnosti i informacije bitne za obim kontrole na način koji odredi PU, uključujući okolnosti i informacije koje idu u korist obvezniku. Tokom svake kontrole, službenici PU imaju naročito pravo da:

od obveznika i drugih lica zahtijevaju da da izjavu ili da predoči dokumente i druge informacije prema članu 26. stavu 2. tačka 4. i uđu u prostorije gde se nalaze ili bi se mogle nalaziti knjige i evidencije ili drugi predmeti iz člana 26. stava 2. tačka 5. zaplijene od obveznika robu koja nije evidentirana u poslovnim knjigama.

Po završetku kontrole, ovlašćeni poreski službenik će sačiniti i dostaviti obvezniku zapisnik o izvršenom inspekcijskom nadzoru i obrazloženjem o uticaju nalaza na poresku osnovicu i obavezu obveznika. Kontrola se vršiti tokom redovnog radnog vremena,izuzev u slučajevima o kojima odlučuje rukovodilac organizacione jedinice koja vrši kontrolu.

(7) Kontrolu vrše lica ovlašćena od strane direktora PU, a na osnovu posebnog akta.

Obrada poreskih prijava

Član 83.

Obrada poreskih prijava se vrši u organizacionoj jedinici U na lokaciji gdje se podnosi ta poreska prijava. Svrha obrade poreskih prijava je provjera matematičke ispravnosti poreske prijave i potpunost poreske prijave i pomoćne dokumentacije. Svaka informacija, uključujući obavještajne prijave trećih lica koju poseduje PU se može koristiti za određivanje potpunosti poreske prijave. Obveznik čija je prijava predmet obrade može prisustvovati obradi poreske prijave samo ako rukovodilac oganizacione jedinice koji je primio prijavu tako odluči.

Kancelarijska i terenska kontrola

Član 84.

Kancelarijska kontrola se vrši u oganizacionoj jedinici PU koja je pokrenula tu kontrolu. Terenska kontrola se vrši na svakoj pogodnoj lokaciji koju odredi rukovodilac organizaciona jedinica PU koja vrši kontrolu. Kancelarijska, odnosno terenska kontrola se vrši na osnovu podataka iz poreskih prijava, dokumenata i usmenih izjava obveznika, te dokumenata i podataka o obvezniku koje je prikupila i koje poseduje PU. PU može zahtijevati da obveznik bude prisutan za vrijeme kancelarijske, odnosno terenske kontrole. PU će uručiti pismeno obavještenje obvezniku najmanje tri radna dana prije vršenja kontrole. Ako je obveznik saglasan, kontrola se može zakazati ranije. Oblik pismenog obavještenja propisuje PU i ono sadrži: vrijeme i mjesto kontrole, opšti predmet kontrole, uključujući obaveze i periode za koje se vrši kontrola, predmet kontrole, kao i prava i obaveze obveznika u vezi sa kontrolom. Terenska kontrola traje onoliko radnih dana koliko je potrebno da se izvrši kvalitetna kontrola obveznika. PU neće vršiti više od jedne terenske kontrole jednog obveznika u vezi sa određenom obavezom za određeni period. Činjenice za utvrđivanje poreske obaveze

Član 85.

U određivanju tačne obaveze obveznika za vrijeme kancelarijske, odnosno terenske kontrole, PU je ovlašćena da koristi činjenice na osnovu indicija kao i knjige i evidencije obveznika.

(2) Činjenice na osnovu indicija su informacije, osim knjiga i evidencija obveznika, koje se mogu koristiti za određivanje iznosa obaveze obveznika. Činjenice na osnovu indicija, pored ostalog, uključuju:

1. vrstu i prirodu poslovanja obveznika;

2. kretanje sredstava preko računa obveznika u OOPP i iznosi sredstava na tim računima;

3. poređenje rashoda obveznika sa prihodima obveznika;

4. imovinu obveznika stečenu ili korištenu za ličnu upotrebu i druge činjenice o imovini;

5. analizu promjena u neto imovini obveznika;

6. cijene iznajmljivanja nekretnina gdje obveznik posluje ili živi;

7. iznos kapitala u firmi obveznika; promet poslovanja obveznika; broj lica koje upošljava obveznik; vrstu i broj klijenata obveznika; dobit ili dohodak drugih lica koji obavljaju istu ili sličnu djelatnost kao i poređenjem sa drugim obveznicima koji posluju pod istim ili sličnim uslovima; razliku između kupljenih sirovina i drugih materijala i onih koji su stvarno korišćeni u procesu proizvodnje i sve druge činjenice koji mogu služiti da se odredi iznos obaveze obveznika. Glava XII Kamata Kamata za neizmirene poreske obaveze u roku

Član 86.

Kad obaveza nije izmirena u roku, obveznik je obavezan platiti kamatu po stopi i obračunatu na način utvrđen članom 89. ovog Zakona za period od dana dospijeća do dana izmirenja. Kamata na kaznu

Član 87.

Kad kazna ne bude plaćena u roku određenom u rješenju o utvrđivanju kazne, obveznik je obavezan da plati kamatu na iznos kazne obračunate po stopi i na način propisan članom 89. stav 1. ovog Zakona. Žalba ne prekida tok obračuna kamate na iznos kazne koji je određen za naplatu Kamata na preplatu

Član 88.

Kada je PU dužna izvršiti povrat preplate obaveze, PU je dužna obračunati i platiti kamate obvezniku obračunatu po stopi i na način utvrđen članom 89. ovog Zakona za period od trideset dana nakon što poreski organ primi zahtjev ili aplikaciju za povrat preplate do dana uplate povrata. Poreske uplate izvršene unaprijed kao i obaveze koje obustavljaju poreski posrednici ne smatraju se plaćenim prije dana dospijeća obaveze za koju je plaćanje izvršeno. Preplata obaveze koja se koristi za plaćanje druge obaveze smatra se, u smislu ovog člana, kao vraćena na dan dospijeća one obaveze za koju se koristi višak plaćene obaveze. Kamatna stopa

Član 89.

(1) Na iznos obaveze koja nije plaćena u zakonom propisanom roku plaća se kamata po stopi od 0,06% dnevno.

(2) Na iznos obaveze za koju je produžen rok izmirenja po aktima Vlade Republike Srpske plaća se kamata po stopi od 0,01% dnevno, od dana isteka grejs perioda.

(3) Uslovi koji su definisani za obaveze kojima je produžen rok izmirenja po aktima Vlade Republike Srpske i za koje je Vlada Republike Srpske sporazumno preuzela obavezu sa kupcima u postupku privatizacije državnog kapitala u preduzećima, ostaju nepromjenjeni. Glava XIII Poreski odbici i povrati Opšte odredbe

Član 90.

Ako nije drugačije propisano poreskim zakonima, iznos uplate obaveze koji prelazi iznos te obaveze će se, zajedno sa dospjelim kamatama, odbiti od buduće obaveze ili vratiti obvezniku u skladu sa odredbama ovog Zakona. Organizaciona jedinica PU u mjestu registracije obveznika koji je preplatio svoju obavezu obavještava to lice o preplati u roku od dvadeset radnih dana od dana otkrivanja da je preplata izvršena. Obavještenje uključuje ukupan iznos preplate, iznos preplate koji će se automatski odbiti od buduće obaveze prema članu 91. ovog Zakona i iznos preplate koji se može odbiti od buduće obaveze ili vratiti obvezniku prema članu 92. ovog Zakona.

Automatski poreski odbici

Član 91.

Iznos preplate će se automatski odbiti do iznosa druge obaveze tog obveznika. Ako je druga obaveza obveznika veća od iznosa preplate, onda će se preplata koristiti za izmirenje te obaveze na način propisan članom 60. ovog Zakona. Iznos preplate koji je automatski odbijen prema stavu 1. ovog člana smatra se plaćenim na dan uplate koja je rezultirala preplatom.

Član 92.

Ako je ukupan iznos preplate koja se automatski odbija od druge obaveze veći od te obaveze, obveznik će moći iskoristiti razliku preplate za izmirivanje budućih obaveza ili će primiti nazad razliku preplate. Ako nije drugačije propisano poreskim zakonima, povrat viška preplate koji obveznik zahtijeva po prethodnom stavu PU će isplati u roku od trideset radnih dana od dana prijema takvog zahtjeva. Glava XIV Rokovi Utvrđivanje obaveza

Član 93.

(1) Utvrđivanje obaveze može se izvršiti u sljedećim rokovima: za porez i za kaznu koja se odnosi na određeni porez, u roku od pet godina od dana podnošenja poreske prijave, odnosno od dana dospijeća tog poreza, računajući od dana koji je kasnije nastupio;

2. za kaznu koja se ne odnosi na određeni porez, u roku od pet godina od dana kad je počinjen poreski prekršaj i

3. za kamatu, u roku u kojem se utvrđuje porez ili kazna na koju se plaća kamata.

(2) Utvrđivanje se može izvršiti u bilo koje vrijeme:

1. za porez ili kaznu koja se odnosi na određeni porez, ako je poreska prijava za taj porez lažna i

2. za kaznu koja se ne odnosi na određeni porez, ako je lice koje je počinilo poreski prekršaj namjerno prikrilo ili preduzelo bilo koju radnju da sakrije prekršaj od poreskog organa. Naplata obaveza

Član 94.

(1) Ako je obaveza utvrđena u roku, takva obaveza se može naplatiti uz primjenjivanje mjera prinudne naplate ili sudskim putem, ali samo ako su mjere prinudne naplate ili sudski postupak počeli: u roku od deset godina od dana utvrđivanja obaveze ili prije isteka bilo kojeg dodatnog roka za naplatu dogovorenog pismeno između poreskog organa i obveznika, poreskog posrednika ili zakonski obaveznog lica.

Rok za naplatu obaveze ne teče dok traje postupak za naplatu obaveze. Rok za naplatu ne teče za period tokom kojeg je fizičko lice izvan Republike Srpske u neprekidnom trajanju preko šest mjeseci. Za vrijeme stečajnog postupka, rok za naplatu obaveze ne teče. Ukoliko se obavezniku odobri produžnje perioda za ispunjenje obaveze rok za naplatu ne teče za period za koji je rok za ispunjenje obaveze produžen. Zahtjev za poreske odbitke i povrat

Član 95.

(1) Zahtjev za odbijanje od buduće obaveze ili povrat preplaćene obaveze prema članu 92. ovog Zakona, obveznik mora podnijeti u roku od tri godine od dana uplate obaveze. Glava XV Žalbe Opšte odredbe

Član 96.

Protiv rješenja PU obveznik ima pravo žalbe. U skladu sa ovim Zakonom, pod rješenjem PU podrazumijeva se:

svako rješenje PU koje se odnosi na obavezu. svaka odluka PU koja se odnosi na imovinu lica.

Na rješenje iz stava 2. ovog člana donijeto u prvom stepenu može se podnijeti žalba u roku od osam dana od dana prijema rješenja.

(4) Žalba ne zadržava izvršenje rješenja o određivanju mera prinudne naplate i rješenja za plaćanje prijavljene obaveze zasnovanog na poreskoj prijavi koju je obveznik sam podnio.

(5) Žalba na rješenje o obustavi transakcija preko računa u OOPP ili rješenje o naplati obaveze iz novčanih sredstava uključuje pravo žalbe po pitanju bankovnih računa i tužbe nadležnom sudu.

(6) Teret dokazivanja osnovanosti žalbe pada na podnosioca žalbe, osim ako nije drugačije regulisano poreskim zakonima.

Podnošenje žalbe

Član 97.

Žalba na rješenje o utvrđivanju obaveze podnosi se organizacionoj jedinici PU koja je donijela to rješenje.

(2) Organizaciona jedinica kojoj je podnesena žalba razmotriće žalbu i ako smatra da žalbi treba u potpunosti udovoljiti, donijeće novo rješenje u roku od 15 dana od dana prijema žalbe, a u suprotnom će proslijediti žalbu nadležnom drugostepenom organu o čemu obavještava podnosioca žalbe.

(3) Rok od 15 dana za donošenje novog rješenja od strane prvostepenog organa može produžiti direktor PU u posebno složenim predmetima, ali najduže do 60 dana. Razmatranje žalbe od strane drugosteponog organa

Član 98.

Žalbu na rješenje o utvrđivanju obaveze razmatra, u skladu sa Zakonom o opštem upravnom postupku, Odbor za rješavanje poreskih žalbi (u daljem tekstu: Odbor). Ministar finansija imenuje članove Odbora od zaposlenih u Ministarstvu finansija i PU. Organizaciona jedinica koja je primila žalbu dostavlja je Odboru. Nakon provedenog postupka, Odbor dostavlja rješenje podnosiocu žalbe u roku od 60 dana od dana prijema žalbe od prvostepenog organa, osim ako ovaj rok ne produži direktor PU u posebno složenim predmetima, ali najduže do 30 dana. Odbor ima pravo da podnosiocu žalbe ponudi poravnanje kada utvrdi da bi predloženo poravnanje bilo u interesu PU.

Član 99.

Žalba na rješenje o obustavljanju transakcija preko računa u OOPP i na rješenje o naplati obaveze iz novčanih sredstava podnosi se organizacionoj jedinici PU koja je donijela rješenje u roku od osam dana nakon dana kada je lice primilo rješenje. Žalba po pitanju bankovnih računa može se uložiti od strane lica čiji je račun predmet rješenja PU ili svakog lica koje ima interes ili potraživanja sa tog računa u roku od osam dana nakon dana kada je lice primilo rješenje. Podnošenje tužbe sudu

Član 100.

Protiv rješenja Odbora, lice nema pravo žalbe, ali može pokrenuti upravni spor tužbom kod nadležnog suda. Tužba se podnosi u roku od 30 dana od dana dostavljanja rješenja. Tužba se može podnijeti i protiv prvostepenog rješenja protiv kojeg se ne može izjaviti žalba, kao i u slučaju kad Odbor u određenom roku ne donese rješenje po žalbi stranke protiv prvostepenog rješenja, a ne donese ga ni u naknadnom roku od 7 dana po ponovljenom traženju. Glava XVI Poreski prekršaji Opšte odredbe

Član 101.

Prekršajni postupak iz oblasti poreza vodi se u skladu sa Zakonom o prekršajima. Poreski prekršaj je zakonom ili podzakonskim aktima utvrđena radnja lica koja je prouzrokovala povredu poreskih propisa za koju je propisana prekršajna kazna. Lice koje počini poreski prekršaj podliježe odgovarajućoj kazni. Nijedno lice se ne može kazniti za poreski prekršaj, osim onda kada je kazna za taj prekršaj propisana poreskim zakonima. Odgovornom licu za svaki učinjeni prekršaj izriče se samo jedna kazna. Strana pravna lica ili organizacije, strani državljani i lica bez državljanstva odgovaraju za poreske prekršaje pod istim uslovima kao pravna lica, organizacije i državljani Republike Srpske. Na učinioca prekršaja se primjenjuje propis koji je važio u vrijeme izvršenja prekršaja. Ako je poslije izvršenja prekršaja propis izmjenjen, primijeniće se propis koji je blaži za učinioca. Osim ako nije drugačije propisano poreskim zakonima, kazna se izriče za svaki prekršaj koji počini neko lice.

(9) Protiv lica se neće voditi prekršajni postupak iako je počinilo prekršaj: ako je to lice dobrovoljno i tačno prijavilo prekršaj poreskom organu prije obavještenja o izvođenju poreske kontrole, odnosno prije nego je taj prekršaj otkriven od strane bilo kojeg službenika ili organa Vlade Republike Srpske i ako u potpunosti sarađuje prilikom utvrđivanja odgovarajuće obaveze.

(10) Lice iz prethodnog stava je dužno platiti kamatu na dospjelu obavezu.

A) Prekršaji i kazne Prekršaj postupka registracije

Član 102.

Lice koje na bilo koji način prekrši postupak registrovanja kod PU kazniće se novčanom kaznom najmanje 1.000 KM. Prekršaj postupka dostavljanja informacija

Član 103.

Lice koje prekrši odredbe ovog Zakona u vezi davanja informacija o otvaranju računa u OOPP kazniće se novčanom kaznom najmanje 1.000 KM. Ako lice dostavi informaciju nakon 30 dana po isteku roka za davanje informacija ili je uopšte ne dostavi, kazniće se novčanom kaznom od 1.000 do 1.500 KM. Neodazivanja na pozive

Član 104.

Lice koje odbije da se odazove na poziv koji je upućen tom licu u skladu sa članom 28. ovog Zakona, kazniće se novčanom kaznom najmanje 1.000 KM. Prekršaj postupka podnošenja poreskih prijava

Član 105.

Lice koja ne podnese poresku prijavu PU na način propisan poreskim zakonima, kazniće se novčanom kaznom u iznosu od 10% od dospjele obaveze za svaki započeti mjesec sve dok ne podnese prijavu, ali maksimalno do 150% od obaveze. Lice, za svaku prijavu podnesenu sa zakašnjenjem više od dva mjeseca ili za svaku prijavu koju mora pripremiti PU u ime obveznika, kazniće se novčanom kaznom do 1.500 KM. Prekršaj postupka prijave poreske obaveze

Član 106.

Lice koje u svojoj poreskoj prijavi prijavi obavezu koja je manja od stvarnog poreza kazniće se u iznosu od 10% od manje prijavljene obaveze. Lice koje prijavi obavezu koja je manja od 50% od iznosa stvarne obaveze obveznika, kazniće se novčanom kaznom u iznosu od 50% od iznosa umanjene obaveze. Prekršaj postupka podnošenja obavještajne prijave

Član 107.

Lice koje ne podnese obavještajnu prijavu PU na način propisan članom 44. ovog Zakona, kazniće se novčanom kaznom najmanje 500 KM za svaki propust. Prekršaj postupka podnošenja poreskih prijava za poreze po odbitku

Član 108.

Lice koje ne podnese prijavu za porez po odbitku PU na način propisan članom 45. ovog Zakona, kazniće se novčanom kaznom najmanje 500 KM za svaki propust. Prekršaj postupka vođenja knjiga i evidencija

Član 109.

Lice koje se ne pridržava pravila za vođenje knjiga i evidencija koje je dužno voditi u skladu sa poreskim zakonima, kazniće se novčanom kaznom u iznosu od 10% od ukupnog prometa, a najmanje 1.000 KM. Prekršaj postupka otvaranja računa

Član 110.

OOPP koja prekrši bilo koji od postupaka prilikom otvaranja računa za neko lice u skladu sa članom 40. ovog Zakona, kazniće se novčanom kaznom od 10.000 do 17.000 KM za svaki takav prekršaj. Prekršaj postupka za prenos sredstava

Član 111.

(1) OOPP koja ne prenese sredstva za plaćanje obaveze u skladu sa članom 59. ovog Zakona, kazniće se novčanom kaznom najmanje 10.000 do 17.000 KM.

OOPP koja ne prenese sredstva za plaćanje obaveze u skladu sa članom 59. ovog Zakona u roku od pet radnih dana od prijema naloga za prenos sredstava, kazniće se novčanom kaznom u iznosu od 2% od sredstava koja nisu prenesena za svaki dan za koji ta sredstva nisu prenesena nakon petog radnog dana ili novčanom kaznom od 17.000 KM. Ako OOPP ne prenese sredstava za plaćanje obaveze u skladu sa članom 59. ovog Zakona više od tri puta u toku kalendarske godine, onda će se poreski organi obratiti Agenciji za bankarstvo Republike Srpske ili drugom ovlašćenom organu za oduzimanje dozvole za rad OOPP-a. Prekršaj postupka obustavljanja transakcija

Član 112.

OOPP koja prenese sredstva sa računa nekog lica a ne postupi po rješenju PU o obustavljanju transakcija preko računa tog lica u skladu sa članom 69. ovog Zakona, kazniće se novčanom kaznom u iznosu jednakom iznosu prenesenih sredstava, a najmanje 15.000 KM. Prekršaj postupka o naplati poreske obaveze iz novčanih sredstava

Član 113.

OOPP koja ne prenese sredstva sa računa obveznika i ne postupi po rješenju PU o naplati obaveze iz novčanih sredstava lica u skladu sa članom 69. ovog Zakona, kazniće se novčanom kaznom u iznosu jednakom iznosu sredstava tog lica koja nisu prenijeta, najmanje 15.000 KM. Prekršaj postupka o predaji imovine

Član 114.

Lice koje ne preda ili odbije da preda bilo koju imovinu obveznika po rješenju PU po članu 74. ovog Zakona, kazniće se novčanom kaznom u iznosu vrijednosti imovine koja nije predata, ali ne više od iznosa obaveze obveznika, a najviše do 1-500 KM. Prekršaj postupaka za izdavanje poreskih dokumenata

Član 115.

Lice koja prekrši bilo koji od postupaka izdavanja bilo kojeg dokumenta koji se mora izdati drugim licima u skladu sa poreskim zakonima, kazniće se novčanom kaznom u iznosu do 200 KM za svaki dokument koji nije izdat ili je nepravilno izdat, a najviše do 1.500 KM. Prekršaj postupka kod davanja identifikacionog broja

Član 116.

Lice koje ne da ili odbije da da svoj identifikacioni broj obveznika licima koja su po poreskim zakonima ovlašćena tražiti identifikacioni broj obveznika, kazniće se novčanom kaznom u iznosu do 1.500 KM za svaki od ovih propusta ili odbijanja. Glava XVII Podzakonski akti i mišljenja Poreske uprave izdata poreskim obveznicima Podzakonski akti

Član 117.

Podzakonske akte za sprovođenje ovog Zakona donosi Vlada Republike Srpske. Mišljenja Poreske uprave

Član 118.

PU može davati mišljenja obveznicima u skladu sa odredbama ovog Zakona. Mišljenje je za obveznika dokument u kojem se navodi mišljenje PU o posljedici poreskih činjenica i okolnosti koje je predočio obveznik. Činjenice i okolnosti koje je predočio obveznik mogu biti stvarne ili predložene. Mišljenja pripremaju i daju stručna lica PU. Naknade i uslove za davanje mišljenja iz ovog člana odrediće PU. Direktor PU odobrava sva mišljenja za obveznike, ako se ne odredi drugačije. Poreske posljedice navedene u mišljenju obavezuju PU u odnosu na obveznika kojem je dato mišljenje u mjeri u kojoj su činjenice i okolnosti koje je predočio obveznik tačne i istinite. PU nije obavezna u vezi poreskih posljedica navedenih u mišljenju prema bilo kojem drugom obvezniku, osim prema obvezniku kojem je izdato takvo mišljenje.

(7) Obveznik je obavezan priložiti jedan primjerak mišljenja uz sve svoje poreske prijave koje se tiču pitanja na koja je dato mišljenje PU.

(8) PU može objaviti mišljenja data obveznicima u službenim publikacijama Republike Srpske ili javnim medijima, pod uslovom da se ne otkriva identitet obveznika ili poreska tajna.

Glava XVIII Prelazne i završne odredbe

Član 119.

Ovim Zakonom uspostavljen je poreski organ, PU kao organ Republičke uprave, u sastavu Ministarstva finansija Republike Srpske, u roku od 60 dana, a računajući od 24. oktobra 2001. godine. Dana 24. oktobra 2001.godine prestali su da važe: Zakon o kontroli, utvrđivanju i naplati javnih prihoda ("Službeni glasnik Republike Srpske", broj:11/93, 8/94, 18/94, 16/96, 23/98 i 29/00) i

2. Zakon o Finansijskoj policiji ("Službeni glasnik Republike Srpske", broj:15/96, 23/98 i 29/00).

Član 120.

(1) Dana 24. oktobra 2001., PU preuzima sve zaposlene, predmete upravnog postupka, arhivu i drugi registraturni materijal, sredstva (stalna sredstva: zemljište, građevinske objekte, opremu, ostala stalna sredstva, stalna sredstva u obliku prava, sredstva u pripremi, sredstva van upotrebe i druga sredstva kao i novčana sredstva i druge obaveze) Republičke uprave javnih prihoda i Finansijske policije, po postupku i na način koji utvrđuje Vlada Republike Srpske, na prijedlog Ministarstva finansija.

Član 121.

Ovaj Zakon stupio je na snagu na snagu 24. oktobra 2001. godine, odnosno 26. avgusta 2004. godine, odnosno 19. januara 2005. godine, odnosno 4. novembra 2005. godine, odnosno 12. avgusta 2006. godine, s tim što su se odredbe čl. - 1., 3., 5., 6. i 7. ovog zakona, primjenjivale od 01. septembra 2006. godine.